Целокупната јавност остана шокирана од идејното решение на споменикот на настраданите во падот на надстрешницата на Железничката станица во Нови Сад, на 1 ноември 2024 година, а дека таа шокираност е повеќе од оправдана, оценил во тимот на стручњаци од Академскиот пленум, кој го анализираше и го оцени како банално и цинично.
Нивната реакција ја пренесуваме во целост:
“Споменикот не треба да функционира како обична илустрација на настанот, туку како знак што го надминува и со тоа го трансформира. Естетиката на „притисок“, која несомнено ја создава монолитната, масивна камена плоча, буквално го репродуцира падот и притисокот на надстрешницата. Наместо трагедијата да ја претвори во ново, исцелувачко значење, ова решение напротив ја потврдува, па дури и ги повторува физичките карактеристики на самата трагедија.
Ова идејно решение повеќе личи на споменик на она што ги убило луѓето отколку на нив и нивните изгубени животи, бидејќи авторот ја игнорира главната тема — жртвите од падот на надстрешницата. Поради тоа, усвоеното решение е повеќе анти-споменик отколку вистински споменик кој треба да им оддаде почит на настраданите под надстрешницата.
Наведеното идејно решение не успева да воспостави простор на сеќавање меѓу жртвите, физичкиот простор и иднината. Наместо тоа, останува затворено, еднозначно и без комуникација, сведувајќи ја комплексната трагедија на банална и буквална форма. Во тој смисол, предложениот споменик со својата форма и материјал единствено ги демонстрира елементите на надстрешницата и затоа може да се оцени како целосен промашај на темата.
Исто така, се поставува прашањето како воопшто може да се изработува идејно и комуникациско решение во просторот на железничката станица кога сè уште нема одговори во форма на обвинителен акт. Во образложението на одлуката се наведува дека споменикот е „опомена“. Се прашуваме: кому точно е упатена таа опомена и за што?
Кога нема ниту обвиненија, а камоли пресуди, овој споменик може да се сфати само како опомена до граѓаните да не се движат околу станицата, ниту во кој било јавен простор каде што се вршеле какви било „реконструкции“. Токму поради тоа, Академскиот пленум го смета овој споменик за врв на цинизмот на оваа власт, но и на авторот кој јавно ја поддржал власта одговорна за смртта на 16 лица на Железничката станица во Нови Сад, на 1 ноември 2024 година.“
