На надморска височина од повеќе од 2.850 метри, на речиси вертикална карпеста падина во италијанските Доломити, планинскиот водич Курт Валде открил пештера во која со десетици илјади години биле скриени стотици коски и черепи од праисториски мечки.
Откритието, направено во јули 2026 година, за првпат е претставено со ексклузивни фотографии во репортажа на Би-би-си, објавена на 13 ноември.
Станува збор за остатоци од пештерски мечки што живееле во леденото доба, а исчезнале пред околу 24.000 години. Првичните проценки укажуваат дека дел од остатоците би можеле да бидат стари меѓу 46.000 и 50.000 години, но прецизното датирање на новото наоѓалиште допрва треба да се потврди.
Црна дамка на карпата ја открила тајната
Приказната започнала пред три и пол години, кога Валде од еден планински врв забележал необична темна дамка на спротивната падина.
Местото се издвојувало од околните светли карпи и го навело да помисли дека таму можеби се крие непозната пештера.
Во јули годинава решил да ја истражи локацијата. Со ранец тежок 22 килограми се спуштал по стрмната и нестабилна карпеста падина.
Во еден момент стигнал до крајот на јажето, но влезот во пештерата сè уште бил под него. Последните метри ги поминал без јаже.
Кога конечно влегол, пред себе видел голем број коски и черепи од животни што исчезнале пред илјадници години.
Мечки тешки 1.200 килограми и долги три метри
Научниците претпоставуваат дека остатоците би можеле да припаѓаат на пештерски мечки од видот Ursus ladinicus, познат од блиската пештера Контуринес.
Ова наоѓалиште, откриено во 1987 година, помогнало значително да се прошири знаењето за мечките што живееле на Алпите во леденото доба.
Според досегашните истражувања, овие животни можеле да достигнат тежина од околу 1.200 килограми и должина до три метри. И покрај огромните димензии, анализите на забите укажуваат дека се хранеле претежно со растителна храна, вклучувајќи алпски билки, лисја и треви.
Можно е новата пештера да содржи остатоци од истата група животни, но научниците сè уште треба да го потврдат нивниот точен вид.
Како огромните мечки стигнале до речиси недостапната пештера?
Едно од најинтересните прашања е како толку големи животни можеле да влезат во пештера што денес се наоѓа на речиси вертикална падина.
Научниците претпоставуваат дека изгледот на планината во леденото доба бил поинаков и дека тогашниот пристап до пештерата можеби бил полесен.
Внимание привлекува и необичната положба на одредени коски, кои биле пронајдени врз карпести површини.
Истражувачите допрва треба да утврдат дали коските биле преместени со природни процеси или постои можност за човечко присуство во пештерата пред илјадници години.
Засега нема докази дека станува збор за човечко погребување или намерно создадено гробиште.
Пештерата може да открие и каква била климата пред милиони години
Откритието не е значајно само поради остатоците од мечките.
Во пештерата се наоѓаат и минерални наслаги, од кои некои би можеле да бидат стари дури шест милиони години.
Нивната анализа може да помогне во реконструкцијата на климатските промени на Алпите и геолошкиот развој на регионот.
Таквите природни архиви чуваат информации за водата, температурите и условите што постоеле долго пред современата клима.
Пештерата е затворена, истражувањето продолжува во 2027 година
По откритието, властите во Јужен Тирол презеле мерки за заштита на наоѓалиштето.
Поставена е заштитна порта, а дел од материјалите морале да бидат транспортирани со хеликоптер поради тешко пристапниот терен.
Научните истражувања се планирани да продолжат во јуни 2027 година, кога експертите ќе се обидат подетално да ги проучат коските, староста на остатоците и некогашните услови во пештерата.
Новото откритие покажува дека дури и во релативно добро истражените европски планини сè уште постојат места што можат да откријат непознати поглавја од праисторијата.
