Инфлацијата во еврозоната во октомври достигнала 4% на годишно ниво, наспроти 3,8% во септември, покажува првичната проценка на Евростат. Тоа е највисоката стапка во последните три години, а главниот двигател е растот на цените на енергијата.

Енергијата во октомври била поскапа за 20,8% во споредба со истиот месец лани. Во септември годишниот раст изнесувал 18,9%, што покажува дополнително забрзување на поскапувањето.

Раст бележат и другите главни категории. Цените на услугите се зголемиле за 3,3%, храната, алкохолот и тутунот за 1,6%, а индустриските производи без енергија за 1,2%.

Инфлацијата во еврозоната ја засилува дебатата за каматите

Основната инфлација, која ги исклучува енергијата, храната, алкохолот и тутунот, останала на 2,5%. Разликата меѓу овој показател и вкупната стапка покажува колку е значаен енергетскиот притисок во сегашното поскапување.

Според економистите анкетирани од Ројтерс, новите податоци го зајакнуваат аргументот за зголемување на каматните стапки на Европската централна банка во декември. Загриженоста е дека подолготрајното поскапување на енергијата може пошироко да се пренесе врз останатите цени.

ЕЦБ ги задржа каматите непроменети на последниот состанок. Следното зголемување останува очекување, а не донесена одлука.

Што значи стапката од 4%?

Годишна инфлација од 4% значи дека просечното ниво на потрошувачките цени е повисоко за толку во однос на октомври минатата година. Тоа не значи дека сите производи поскапеле еднакво, ниту дека цените пораснале за 4% само за еден месец. Месечниот раст во октомври се проценува на 0,4%.

За домаќинствата, особено значајно е движењето на енергетските трошоци пред зимата. Економистот Џек Ален-Рејнолдс од „Капитал економикс“ оценува дека индиректното влијание врз храната засега е ограничено, но очекува тоа да стане повидливо во наредните месеци.

Засега станува збор за првична статистичка проценка. Евростат ќе ги објави целосните октомвриски податоци на 18 ноември