Кина одбива да забави со развојот на вештачката интелигенција и минатата недела јавно го отфрли повикот на извршните директори на водечките американски компании за координирано успорување на моќните ВИ-системи, означувајќи го тоа како тактика од „Ладната војна” наменета да го зачува американското лидерство во технологијата. Разидувањето доаѓа неколку дена пред состанокот на Советот за безбедност на ОН во среда, на кој по прв пат од 2023 година повторно ќе се дискутира за ризиците од вештачката интелигенција, а меѓу говорниците ќе бидат и претставници на кинеските компании ДипСик (DeepSeek) и Мунсхот (Moonshot).
Повикот што го поттикна разидувањето
Извршниот директор на Антропик, Дарио Амодеи, на 12 септември повика на координирано успорување на темпото на развој на вештачката интелигенција, предупредувајќи дека системите наскоро би можеле сами да се подобруваат и да излезат надвор од човечка контрола. Според извештаите, на повикот се придружија и Сем Алтман од ОпенАИ и Илон Маск, редок момент на согласност меѓу конкурентски лидери во индустријата за потребата од поголем надзор.
Генералниот секретар на ОН, Антонио Гутереш, минатата недела пред светските лидери предупреди дека рапидно напредната вештачка интелигенција носи ризици кои не смеат да се игнорираат, ставајќи го во спротивставена позиција со американскиот претседател Доналд Трамп.
Двоен фронт на отфрлање
Трамп на 14 септември јавно ги отфрли новите барања за заштитни механизми, изјавувајќи дека постои „болна заговорничка теорија” против вештачката интелигенција и центрите за податоци, и тврдејќи дека постојните безбедносни мерки се доволни.
Кина одбива да забави со поинаква аргументација од американскиот претседател: кинеските државни медиуми истиот повик за успорување го нарекоа пристап од „Ладната војна”, насочен кон зачувување на американската доминација во клучната технологија и исклучување на Кина од глобалниот систем за управување со вештачка интелигенција. Кинески официјални лица претходно предупредија дека вештачката интелигенција не смее да стане „коњ кој трча без контрола”, додека Соединетите Држави го предупредија ризикот таа да се користи за цензура и репресија врз луѓето.
Забележливо е дека лидерите на водечките кинески развивачи на модели ретко јавно ја артикулираат можноста дека напредните системи за вештачка интелигенција би можеле да измамат луѓе, да ја избегнат контролата или да предизвикаат катастрофални последици, и во голема мера останаа тивки откако дебатата во САД се засили овој месец.
Кинеската паралелна дипломатска стратегија
Наспроти отфрлањето на алармот на американските технолошки лидери, Кина активно гради сопствена рамка за глобално управување со вештачка интелигенција, вклучувајќи ја Иницијативата за глобално управување со ВИ и нова меѓународна организација најавена оваа година, преку кои Пекинг настојува да понуди алтернативен, отворено-изворен модел на технолошки развој наменет особено за земјите од Глобалниот Југ. Оваа паралелна дипломатска стратегија ѝ овозможува на Кина истовремено да ги отфрла западните предупредувања за безбедносни ризици како преувеличени и мотивирани од геополитика, а притоа да се позиционира како алтернативен, соработнички партнер во регулирањето на технологијата.
Што следува
Високи претставници на САД и Кина минатата недела се согласија да продолжат со разговори за безбедноста на вештачката интелигенција, изјави американскиот министер за финансии Скот Бесент, по средба пред закажаните преговори меѓу Трамп и кинескиот претседател Си Ѓинпинг оваа недела во Вашингтон. Во меѓувреме, основачот на ДипСик, Лианг Венфенг, според извори не планира лично да присуствува на средбата на Советот за безбедност во среда, иако плановите сè уште не се конечни.
