Вселенскиот телескоп Хабл сними директни докази дека малите џуџести галаксии губат огромен дел од својот кислород под дејство на моќни ѕвездени ветрови. Новите мерења на меѓународниот тим астрономи, објавени во научниот журнал The Astrophysical Journal, покажуваат дека масивните млади ѕвезди буквално го издувуваат овој клучен хемиски елемент во меѓугалактичкиот простор. Ова откритие ја разрешува долгогодишната астрономска енигма зошто малите галаксии имаат драстично помалку тешки елементи отколку што предвидуваа теоретските модели за создавање ѕвезди.

Истражувачите ја насочија напредната камера и спектрографите на вселенскиот телескоп кон џуџестата галаксија NGC 4449, сместена на приближно 12 милиони светлосни години од Земјата во соѕвездието Ловечки Кучиња. Оваа ѕвездена формација поминува низ период на бурно создавање ѕвезди, познат како „starburst“ фаза, што ја прави совршена природна лабораторија за мерење на ѕвездените процеси.

Податоците од вселенските набљудувања потврдија дека ултравиолетовото зрачење и енергетските удари од младите ѕвездени јата создаваат ветрови што се движат со брзина од стотици километри во секунда. Овие ветрови директно го зафаќаат кислородот што претходно бил синтетизиран во внатрешноста на ѕвездите и исфрлен при експлозии на супернови.

За разлика од масивните спирални галаксии како Млечниот Пат, малите џуџести системи немаат доволно силна гравитација за да го запрат ова енергетско празнење. Наместо да остане заробена во меѓуѕвездената магла, плазмата збогатена со кислород ја надминува брзината на ослободување и засекогаш го напушта галактичкиот диск.

Според пресметките на истражувачкиот тим, повеќе од половина од создадениот кислород завршува распрскан во темниот простор меѓу галаксиите. Тоа директно го забавува создавањето на карпести планети и органски соединенија во ваквите ѕвездени средини, бидејќи кислородот е една од основните градежни честички за нивно формирање.

Разбирањето на хемиската еволуција на малите галаксии фрла светлина и врз раниот универзум, кога првите ѕвездени системи биле токму со вакви скромни димензии.