Суд во Амстердам пресуди дека туристичкиот гигант Booking.com има право да бара од своите вработени најмалку два дена неделно да работат од канцеларија, и покрај противењето на работничкиот совет.

Одлуката, донесена на 28 октомври, става крај на правниот спор меѓу компанијата и претставниците на вработените, но отвора пошироко прашање: кој треба да одлучува од каде се работи – работодавачот или работникот?

Два дена во канцеларија стануваат обврска

Booking.com досега им овозможуваше на вработените сами да одлучат дали ќе поминуваат 40 проценти од работното време во канцеларија.

Но откако мал број работници ја користеле таа можност, раководството решило препораката да ја претвори во задолжително правило.

Според новата политика, вработените ќе мора да бидат физички присутни во канцелариите во просек два дена неделно, односно најмалку 40 проценти од работното време.

Работничкиот совет се спротивставил на промената, оценувајќи дека негативните последици за вработените се поголеми од придобивките што ги наведува компанијата.

Бидејќи не била постигната согласност, спорот завршил пред суд.

Компанијата бара соработка, работниците флексибилност

Главниот аргумент на Booking.com е дека физичкото присуство во канцелариите овозможува подобра комуникација, посилни односи меѓу колегите и поефикасна тимска работа.

Судот во Амстердам го прифатил ова образложение, оценувајќи дека задолжителното присуство претставува разумна мерка за постигнување на тие цели.

Во одлуката било земено предвид и тоа што компанијата предвидела преоден период од шест месеци за вработените да се приспособат на новите услови.

Сепак, судот нагласил дека Booking.com мора да обезбеди доволно работни места за сите вработени што ќе доаѓаат во канцеларија.

Кој ја плаќа цената на враќањето во канцеларија?

Иако два дена неделно можеби не изгледаат како голема промена, за дел од вработените тоа може да значи дополнителни трошоци и поинаква организација на секојдневието.

Превозот, времето поминато во патување, грижата за децата и усогласувањето на приватните со професионалните обврски се меѓу факторите поради кои многу работници ја претпочитаат работата од дома.

Од друга страна, работодавачите сè почесто ја нагласуваат важноста на непосредната комуникација, особено за тимските проекти, обуката на нови вработени и развивањето на организациската култура.

Но останува прашањето дали физичкото присуство автоматски значи и поголема продуктивност.

Тоа зависи од природата на работата, организацијата на тимовите и начинот на управување, па не постои единствен модел што подеднакво одговара на сите компании.

Дали флексибилната работа полека го губи теренот?

Одлуката на судот во Амстердам е уште еден пример за судирот меѓу флексибилноста што работниците ја стекнаа за време на пандемијата и настојувањето на дел од компаниите повторно да воспостават поголемо физичко присуство.

Сепак, пресудата не значи општа забрана за работа од дома во Холандија или во Европа. Таа се однесува на конкретниот спор и на околностите под кои Booking.com ја изменил својата политика.

Компанијата ја поздрави одлуката, оценувајќи дека преминот од препорака кон задолжително присуство два дена неделно не претставува голема промена, туку зацврстување на постојните правила.

Од Booking.com најавија дека ќе продолжат со разговорите со работничкиот совет и со вработените во текот на спроведувањето на новата политика.

Но случајот отвора дилема што е сè поактуелна и надвор од Холандија: дали флексибилноста е трајно право што вработените го стекнаа со развојот на дигиталната работа или погодност што компаниите можат да ја ограничат кога ќе проценат дека тоа е во нивен интерес?