Речиси секоја крема, серум или маска за лице денес содржи барем една од четирите „магични“ состојки – колаген, ретинол, витамин Ц или хијалуронска киселина. Проблемот е што маркетингот често не прави разлика меѓу состојка со солидна клиничка поткрепа и состојка чија главна улога е добро да звучи на амбалажата. Еве што навистина покажуваат истражувањата за секоја од нив.

Ретинол – навистина делува, но со ограничувања

Ретинолот, дериват на витаминот А, е меѓу состојките со најцврста научна поткрепа во целата индустрија за нега против стареењето. Клиничките студии покажуваат дека тој го поттикнува создавањето колаген, го забрзува обновувањето на клетките и може да ги намали ситните брчки по недели и месеци редовна употреба.

Проблемот е во концентрацијата и начинот на кој делува. Ретинолот во производите за слободна продажба прво треба да се претвори во активна форма во кожата, што го прави поблаг и побавен од ретиноичната киселина, односно третиноинот, кој се користи под медицински надзор.

Со други зборови, ретинолот навистина делува, но резултатите обично доаѓаат постепено и се посуптилни отколку што сугерираат агресивните маркетиншки ветувања.

Витамин Ц – антиоксиданс со реален ефект

Витаминот Ц, особено во стабилни формулации, е моќен антиоксиданс кој помага во неутрализирањето на слободните радикали предизвикани од сончевото зрачење и загадувањето. Клиничките истражувања покажуваат дека редовната употреба на одредени формулации со витамин Ц може да придонесе за намалување на знаците на фотостареење, вклучително и ситните брчки и нерамномерниот тен.

Клучниот проблем е неговата стабилност. Витаминот Ц, особено во форма на аскорбинска киселина, лесно се разградува под влијание на светлина, воздух и топлина. Затоа, формулацијата, концентрацијата и начинот на пакување значително влијаат врз тоа колку од активната состојка ќе остане ефикасна до моментот кога производот ќе стигне до кожата.

Хијалуронска киселина – хидратација, а не длабинска трансформација

Хијалуронската киселина е природна молекула која привлекува и задржува големи количества вода. Токму затоа е добро познат и добро документиран хидратант, кој може да ја подобри хидратацијата и еластичноста на кожата и привремено да ги направи ситните брчки помалку видливи.

Она што маркетингот често го премолчува е дека различните форми и молекуларни тежини на хијалуронската киселина имаат различна способност да продираат во кожата. Генерално, нејзиниот ефект во козметичките производи е првенствено хидратантен, а не структурен.

Со други зборови, таа е одличен избор за хидрирана, помека и визуелно посвежа кожа, но не може да ги замени состојките со посилно поткрепено дејство врз процесите поврзани со стареењето, како ретиноидите.

Колаген – местото каде маркетингот е најдалеку од науката

Колагенот е состојката кај која маркетиншките тврдења често одат подалеку од научните докази. Проблемот е, пред сè, биолошки: колагенот е голем протеин и не може едноставно да навлезе длабоко во кожата само со нанесување крем со колаген. Затоа, колагенот во кремите главно делува како хидратантна и кондиционирачка состојка на површината на кожата, а не како директна замена за колагенот што природно го губиме со возраста.

Оралните додатоци во форма на таблети или прашоци во последните години станаа исклучително популарни. Некои студии покажуваат потенцијални придобивки за хидратацијата и еластичноста на кожата, но доказите сè уште не се доволно силни за да се тврди дека ваквите додатоци сигурно и значително го зголемуваат колагенот во кожата. Дополнителен проблем е што дел од истражувањата се финансирани од производителите.

Со други зборови, „колаген“ на амбалажата често звучи многу посилно отколку што навистина покажуваат научните докази.

Читајте состав, а не ветувања

Она што досега најубедливо го покажува науката е дека ретиноидите и одредени формулации со витамин Ц имаат солидна научна поткрепа за подобрување на одредени знаци на стареење и фотостареење. Хијалуронската киселина обезбедува добра и видлива хидратација, додека колагенот, особено во кремите, има многу поскромна улога од онаа што често му ја припишува маркетингот.

Затоа, пред следната инвестиција во нов „чудесен“ крем, вреди да не се гледа само насловот на амбалажата, туку и листата на состојки, нивната концентрација, формулацијата и, кога е можно, научните докази што стојат зад тврдењата за производот.

На крајот, најскапиот производ не е нужно и најефикасниот а состојката со најголеми букви на амбалажата не мора да биде онаа што навистина ја менува кожата.