Лековите како „Оземпик“, кои се користат за лекување дијабетес тип 2, а одредени препарати од истата група и за третман на дебелина, се поврзуваат со почеста појава на проблеми со ноктите и косата, покажува ново истражување. Во студијата биле опфатени 1.904 лица од Франција, САД, Бразил и Мексико, а резултатите биле претставени на конгресот на Европската академија за дерматологија и венерологија во Виена во 2026 година.

Одвојување на ноктот од неговото лежиште пријавиле 39 отсто од лицата што користеле лекови од групата ГЛП-1, наспроти девет отсто од испитаниците со исти дијагнози кои не ги користеле овие лекови. Сепак, истражувачите забележуваат дека приближно половина од корисниците имале проблеми со ноктите и пред почетокот на терапијата, што е важно при толкувањето на резултатите.

Какви промени се забележани на ноктите?

Според податоците презентирани на конгресот, најмалку еден проблем со ноктите пријавиле 66 отсто од корисниците на лекови од групата ГЛП-1, во споредба со 53 отсто во контролната група. Промена на бојата на ноктите пријавиле 46 отсто од корисниците, наспроти 17 отсто од лицата што не ги земале овие лекови.

Одвојувањето на ноктната плочка од лежиштето во медицината се нарекува онихолиза. Оваа состојба може да има различни причини, меѓу кои повреди, кожни заболувања и инфекции, а во истражувањето не е прецизирано за каков степен на одвојување станувало збор.

Затоа, податокот дека 39 отсто од корисниците пријавиле одвојување на ноктите не значи дека речиси четири од десет лица целосно ги изгубиле ноктите. Не е наведено ниту дали промените се однесувале на ноктите на рацете, на нозете или на двете места.

Дали лековите се директната причина?

Истражувачите нагласуваат дека студијата не докажува причинско-последична врска. Таа се заснова на симптоми пријавени од самите учесници и претставува пресечно истражување, што значи дека состојбата била забележана во одреден момент, без долгорочно следење на пациентите и стандардизирани дерматолошки прегледи.

Кога во анализата биле земени предвид постојните кожни заболувања и нутритивните недостатоци, некои од забележаните поврзаности ослабнале. Сепак, одвојувањето и промената на бојата на ноктите останале почести кај корисниците на овие лекови, а разликите биле забележани и кај дел од испитаниците што изгубиле телесна тежина.

Ова укажува дека слабеењето можеби не е единственото можно објаснување, но не потврдува дека причината е самиот лек. Во објавеното соопштение не се наведени сите статистички показатели потребни за попрецизна процена на јачината на овие поврзаности.

Опаѓањето на косата исто така е почесто

Дополнителна анализа на истата група испитаници ги испитувала промените на косата и скалпот. Засилено опаѓање на косата пријавиле 50 отсто од корисниците на лекови од групата ГЛП-1, во споредба со 34 отсто во контролната група, додека намалена густина или волумен на косата забележале 42 отсто од корисниците и 19 отсто од оние што не ги користеле лековите.

Кај дел од лицата што пријавиле опаѓање на косата биле забележани и симптоми на скалпот, како чешање, црвенило и лупење. Дерматологот Бруно Халиуа од Француското здружение за хуманистички науки за кожата смета дека би можело да станува збор за посложен механизам од вообичаеното опаѓање на косата што понекогаш се јавува по нагло слабеење, при што можна улога би имале и воспалителни процеси.

Бидејќи анализата на косата била направена врз истите учесници, таа не претставува независна потврда на резултатите за ноктите. Потребни се дополнителни истражувања за да се утврди кога започнуваат симптомите, колку често се појавуваат по почетокот на терапијата и дали се повлекуваат со текот на времето.

Што треба да знаат пациентите?

Во соопштението не се наведени сите конкретни лекови што ги користеле испитаниците, ниту резултатите одделно за секој препарат. Поради тоа, наодите не можат да се припишат исклучиво на „Оземпик“ или на некој друг конкретен бренд, а треба да се има предвид и дека резултатите се презентирани на научен конгрес, а не во рецензиран научен труд.

Истражувачите најавуваат дека следните студии ќе ги следат пациентите од почетокот на терапијата, со редовни дерматолошки прегледи и дополнителни анализи. Целта е да се утврди дали лековите имаат директно влијание врз ноктите и косата, кои механизми би можеле да бидат вклучени и дали промените се привремени.

На пациентите што ќе забележат одвојување или промена на бојата на ноктите, засилено опаѓање на косата или чешање на скалпот им се советува да се консултираат со својот лекар. Терапијата не треба да се прекинува на своја рака, без претходна медицинска процена.