Иранските претставници ја отфрлија можноста за продолжување на преговорите за нуклеарната програма, побараа прифаќање на условите на Техеран за завршување на војната и предупредија дека секој нов напад ќе предизвика воен одговор.
Истовремено, во неделата продолжија дипломатските контакти преку катарски посредници, но засега нема конечен договор. Иранскиот министер за надворешни работи, Абас Арагчи, потврди дека консултациите се во тек, додека Вашингтон соопшти дека останува отворен за разговори, но разгледува и други можности.
Зошто Иран ги отфрла нуклеарните преговори?
Заменик-претседателот на иранскиот парламент, Али Никзад, во неделата изјави дека противниците на Техеран веќе немаат ништо ново да понудат во преговорите.
„Прозорецот за преговори со нашите противници сега е затворен бидејќи тие немаат ништо ново да понудат“, рече Никзад.
Тој ја обвини спротивната страна за повторено прекршување на преземените обврски и за напади врз иранските нуклеарни постројки. Предупреди дека секоја нова воена акција ќе предизвика „непосреден и ефикасен одговор, без географски ограничувања“.
Што се договара преку катарските посредници?
И покрај острите пораки од парламентот, Арагчи соопшти дека консултациите со катарските посредници продолжуваат и дека има напредок, но конечен договор сè уште не е постигнат.
„Консултациите со посредниците за дводневниот план продолжуваат и се движат кон спроведување, но сè уште не сме дошле до конечен заклучок“, изјави шефот на иранската дипломатија.
Во интервју за „Ал Џезира“, Арагчи објасни дека се разгледува план според кој САД првиот ден би спровеле одредени мерки, а вториот ден Ормускиот Теснец би бил повторно отворен и пловидбата би била обновена. Спроведувањето на планот би зависело од исполнувањето на иранските услови.
Иранските преговарачи трет ден по ред престојувале во Доха за индиректни разговори насочени кон завршување на војната со САД и Израел, објави „Ројтерс“, повикувајќи се на функционер запознаен со преговорите. Арагчи нагласи дека иранската делегација не планира директна средба со американските претставници.
Каква порака испраќа Вашингтон?
САД остануваат отворени за преговори, но се подготвени да разгледаат и други опции, изјави Доналд Блум, помошник на американскиот државен секретар за блискоисточни прашања. Тој говореше на безбедносниот форум „Манамски дијалог“ во Бахреин, пренесе „Асошиејтед прес“.
„Раката за преговори е подадена, а тие канали и понатаму се отворени и активни“, рече Блум.
Истовремено, тој предупреди дека Вашингтон може да избере друг пристап и дека нема да дозволи Иран да го загрозува регионот и светската економија.
Кои седум услови ги поставува Техеран?
Иранскиот пратеник Есмаил Ковсари изјави дека Техеран нема да преговара со Вашингтон додека не бидат исполнети седумте услови објавени од секретарот на Врховниот совет за национална безбедност. Никзад, исто така, побара безусловно прифаќање на барањата, меѓу кои се и иранските предлози за уредување на состојбата во Ормускиот Теснец.
Ебрахим Азизи, претседател на парламентарната комисија за национална безбедност, се закани со казнен одговор на непријателските активности во овој поморски премин. Во извештајот не се наведени поединечно сите седум услови.
Иран најавува промена во воената стратегија
Портпаролот на иранската војска, Мохамед Акрамнија, предупреди дека нова војна би можела да се прошири и надвор од Блискиот Исток. Тој најави и дека војската се насочува кон офанзивна доктрина, објави „Иран интернешнл“.
Министерот за одбрана Мехрдад Ахлаги порача дека Иран ја зајакнува воената подготвеност и производството на оружје за да може да одговори на заканите без географски ограничувања. Овие изјави доаѓаат во момент кога дипломатските канали преку Катар остануваат активни, но без потврден договор за завршување на војната.
Во Иран се отвора и прашањето за повлекување од нуклеарниот договор
Во земјата истовремено се засилуваат повиците за преиспитување на членството во Договорот за неширење на нуклеарното оружје, познат како НПТ. Пратеникот Насер Пежманфар побара повлекување од договорот, тврдејќи дека членството не му донело корист на Иран. Мохсен Араки, член на Собранието на експертите и Советот за процена на целисходноста, одделно повика на преиспитување на иранското членство. Неговата изјава ја пренесе агенцијата „Тасним“, поврзана со Револуционерната гарда.
Станува збор за барања на поединечни функционери, а не за објавена одлука за повлекување од договорот. Сепак, ваквите повици дополнително ги усложнуваат дипломатските напори за решавање на спорот околу иранската нуклеарна програма.
