Германија бара Европската Унија да го забрза процесот на проширување кон Западен Балкан, предупредувајќи дека долгогодишното одложување може да влијае врз кредибилитетот и влијанието на Унијата во регионот.
Германскиот министер за надворешни работи Јохан Вадефул го упати повикот во Црна Гора, каде што учествуваше на состанокот на министрите за надворешни работи во рамките на Берлинскиот процес.
„Процесот на проширување на ЕУ е на пресвртница“, изјави Вадефул.
Тој потсети дека ЕУ уште на самитот во Солун во 2003 година им ветила европска перспектива на земјите од Западен Балкан.
„Не го исполнивме она што го ветивме“, рече германскиот министер, повикувајќи ги земјите членки да покажат дека ветувањето од Солун било сериозно и дека на Европската Унија може да се смета.
Германија во 2014 година го иницираше Берлинскиот процес, токму со цел да се поттикнат регионалната соработка, помирувањето и европската интеграција на Западен Балкан. Германското Министерство за надворешни работи денес проширувањето го поврзува и со пошироките безбедносни и геополитички интереси на Европа.
Предупредување дека времето за ЕУ се намалува
Слична порака упати и австриската министерка за надворешни работи Беате Мајнл-Рајзингер. Според неа, ЕУ повеќе не може да дозволи процесот да остане заглавен во бирократски и технократски процедури.
„Ако оставиме и најмал простор, другите сили веднаш ќе се појават и ќе го искористат“, изјави таа.
Германското Министерство за надворешни работи експлицитно наведува дека Берлин сака поблиски врски со земјите од Западен Балкан и во контекст на зголеменото руско влијание во регионот.
Црна Гора моментално е најнапредна
Во центарот на состанокот во Црна Гора е земјата која моментално има најголем напредок во преговорите со ЕУ. Црна Гора ги има отворено сите 33 преговарачки поглавја, а 18 од нив се привремено затворени. Последните две – за политиката на конкуренција и царинската унија – беа затворени во јули годинава.
Еврокомесарката за проширување Марта Кос на состанокот во Црна Гора оцени дека 2026 година е рекордна за политиката на проширување на ЕУ и најави дека на следната меѓувладина конференција во октомври би можеле да бидат затворени уште неколку поглавја.
Црногорските власти се надеваат дека преговорите ќе ги завршат до крајот на годинава и дека земјата би можела да биде подготвена за членство во 2028 година.
Што значи ова за остатокот од регионот?
Берлинскиот процес ги поврзува шесте земји од Западен Балкан – Албанија, Босна и Херцеговина, Косово, Црна Гора, Северна Македонија и Србија – со земјите членки на ЕУ и европските институции.
Фокусот е на регионалната соработка, економската интеграција, инфраструктурата и реформите поврзани со европската интеграција. Пораката од германскиот министер е дека Берлин сака процесот да се забрза, но членството и понатаму зависи од исполнувањето на условите и реформите во секоја од земјите кандидатки.
За Северна Македонија, која е дел од Берлинскиот процес и преговарачката рамка на ЕУ, ова значи дека прашањето за проширувањето повторно се поставува и како геополитичко прашање – не само како административен процес на усогласување со европското законодавство.
