Тие се ослонуваат на практични, рачни вештини кои ниту еден чет-бот или хуманоиден робот наскоро не е веројатно да ги замени.
Промената не се случи ненадејно. Медиумите ја следат оваа промена веќе некое време, а неодамнешен напис на New York Times навлегува во тоа колку драматична всушност станала. Таму каде некогаш постоеше страв дека тешките, физички работни места се на пат кон исчезнување, сега постои ненадеен пораст на интерес кон нив, бидејќи канцелариската економија е „проголтана” од вештачката интелигенција.
Занаетчиските училишта бележат раст на бројот на запишани студенти. Според податоци на National Student Clearinghouse, цитирани од Times, јавните двегодишни занаетчиски програми пораснале за скоро 20 отсто помеѓу 2020 и 2025 година, а сличен раст пријавуваат и приправничките програми и приватните занаетчиски училишта.
Електричари, заварувачи, техничари за климатизација и механичари за ветерни турбини добиваат работни места кои плаќаат помеѓу 80.000 и над 100.000 долари годишно, по релативно евтини програми за обука, без потреба да се преземе долг од стотици илјади долари за студирање.
Некои занаетчии дури заработуваат и плата додека учат. Луѓето со универзитетски дипломи сепак заработуваат повеќе во просек во текот на животниот век, но за многу млади луѓе, кои гледаат како нивните пријатели и членови на семејството се борат да опстанат во канцелариски работни места некогаш сметани за сигурни, прашањето се промени: не дали да одат на факултет, туку дали занаетчиското училиште е побрзиот, попаметен пат кон стабилна кариера, отпорна на иднината, барем додека еден ВИ-хуманоиден робот не научи да поправа компресор на клима-уред.
Најголемиот проблем, кој останува нерешен, е стигмата околу занаетчиската работа. Многу студенти интервјуирани за написот на Times изјавиле дека родителите, наставниците, па дури и советниците за кариера, ја третирале занаетчиската работа како утешна награда, држејќи се за старомодната идеја дека занаетот е одраз на личен неуспех. Ако не сте успеале да добиете канцелариска работа и сега сте едноставно електричар, некако не сте го исполниле вашиот потенцијал. Младите луѓе денес не се согласуваат со тоа.
Според Times, се очекува околу 1,4 милиони занаетчиски работни места да останат непополнети до 2030 година, а сè повеќе припадници на генерацијата З не ги гледаат тие работни места како резервна опција, туку како можност да си издвојат простор во животот, живот од кој американските корпорации сè повеќе ги истиснуваат.