Франција се соочува со сериозни немири по масовните протести што во текот на викендот прераснаа во грабежи, пожари и судири со полицијата. Властите воведоа ноќен полициски час во делови од Париз и во други градови, а досега се уапсени повеќе од 2.500 лица.
Париската полиција соопшти дека полицискиот час ќе важи од 23 до 6 часот наутро на плоштадот Република, каде што за време на викендот се собираа демонстрантите, како и во трговската зона Ле Ал. Во други делови од центарот на Париз забранети се неодобрени собири, додека различни ограничувања на движењето и протестите се воведени и во Марсеј, Бордо, Ница, Лион и Лил.
Макрон ја одби оставката на министерот за внатрешни работи
Францускиот министер за внатрешни работи Лоран Нуњез понуди оставка по критиките од опозицијата дека властите не биле доволно подготвени за немирите. Тој претходно призна дека полицијата во некои градови „изгубила контрола“, но претседателот Емануел Макрон одби да ја прифати неговата оставка.
Протестите започнале минатиот месец, кога ученици и студенти побарале подобри услови во образованието, но со текот на времето се прошириле на повеќе теми. Во текот на викендот на улиците излегле околу 550.000 демонстранти, незадоволни од растот на цените на горивата, трошоците за живот и влошувањето на јавните услуги.
Според француските власти, во насилните инциденти биле повредени и околу 1.000 полицајци. Француската новинска агенција АФП објави дека еден демонстрант останал без дланка по експлозија на полициска шок-граната.
Владата не ја исклучува можноста за вонредна состојба
По кризен состанок, премиерот Себастијан Лекорни најави дека локалните градоначалници ќе добијат овластувања да воведат полициски час таму каде што ќе биде проценето дека е неопходен. Тој не ги прецизираше сите градови во кои ќе важи мерката, но не ја исклучи ниту можноста за прогласување вонредна состојба.
Владата најави и финансиска помош за обновување на областите погодени од немирите, со план дел од трошоците да им бидат наплатени на одговорните за насилството. Лекорни најави законски механизам со кој сторителите ќе мора да ја надоместат причинетата материјална штета.
Дополнително, се разгледува и делумен фонд за надоместување на платите на работниците кои не можеле да работат поради немирите и грабежите.
Над 2.000 продавници и компании погодени од насилството
Економските последици од немирите веќе се значителни. Ален Ди Креченцо, претседател на француската мрежа на стопански и индустриски комори, изјави дека повеќе од 2.000 продавници и други деловни субјекти биле директно погодени од насилството во текот на викендот, а штетата се проценува на стотици милиони евра.
Во Марсеј, сопствениците на продавници се соочуваат со сериозни проблеми и стравуваат за иднината на своите бизниси. Жан-Лик Шовен, претседател на локалната стопанска и индустриска комора, за Би-Би-Си изјави дека многу трговци се наоѓаат во исклучително тешка положба.
Во меѓувреме, околу 200 истражители ги анализираат снимките од безбедносните камери за да ги идентификуваат можните организатори на немирите. Француските власти истражуваат и случаи во кои на интернет-платформи за продажба наводно се појавила украдена стока.
Платформата Винтед соопшти дека продажбата на украдени предмети е строго забранета и дека нејзините тимови ги засилиле проверките и отстранувањето на сомнителните огласи.
Пожари и уништени згради, странските амбасади предупредуваат
Меѓу најсериозните инциденти е пожарот во градското собрание на Лимож, историска зграда од 19 век, која претрпела тешки оштетувања во саботата. Додека огнот се ширел, се урнале кулата со часовник и покривот на објектот.
За време на немирите, групи маскирани демонстранти палеле автомобили и згради и ограбувале продавници во Париз, Марсеј и други градови и помали населени места.
САД, Кина и Германија издадоа безбедносни предупредувања за своите државјани во Франција, советувајќи ги да ги избегнуваат областите погодени од протестите и да бидат внимателни во близина на големи собири.
Политички обвинувања во пресрет на претседателските избори
Немирите предизвикаа и политички судири. Дел од политичарите ја обвинија крајно левичарската партија „Непокорена Франција“ дека придонесува за поттикнување насилство, додека премиерот Лекорни предупреди дека некои групи сакаат да предизвикаат хаос во земјата пред претседателските избори следната година.
Лидерот на партијата, Жан-Лик Меланшон, ги отфрли обвинувањата и го повика премиерот да ги докаже своите тврдења или да се извини.
Додека француските власти се обидуваат да ја вратат контролата врз улиците, останува неизвесно колку долго ќе траат ограничувањата и колкави ќе бидат конечните економски последици од насилството.
