Европската Унија повторно го одложи воведувањето на ETIAS, системот за електронска патна авторизација за патници од земји на кои не им е потребна виза за краток престој во Шенген-зоната. Новиот датум засега не е утврден. Европската Унија официјално наведува дека ETIAS во моментов не работи и дека не се собираат апликации за патни авторизации. Точниот датум на почетокот, како што е најавено, ќе биде објавен неколку месеци однапред.

Системот претходно се очекуваше да започне во 2027 година, но по проблемите со новиот европски систем за влез и излез EES, кој веќе предизвикува долги редици на европските аеродроми, и воведувањето на ETIAS е дополнително одложено. Тоа значи дека патниците во моментов не треба да аплицираат ниту да плаќаат за ETIAS. Европските власти предупредуваат и на можни измами со лажни веб-страници кои веќе нудат „апликации“ за системот.

Што ќе биде ETIAS?

Кога ќе биде воведен, ETIAS ќе биде задолжителна електронска патна авторизација за граѓани од земји чии државјани можат да патуваат без виза во Шенген-зоната. Системот ќе ги опфати, меѓу другите, патниците од Обединетото Кралство, САД, Канада и Австралија, како и од други земји со безвизен режим.

Патниците ќе пополнуваат онлајн формулар со лични податоци и безбедносни информации, по што ќе следи предвлезна проверка. Планираната цена е 20 евра, а од плаќањето би требало да бидат ослободени одредени категории, меѓу кои лица помлади од 18 и постари од 70 години, како и одредени членови на семејства на граѓани на ЕУ.

Авторизацијата би важела три години или до истекот на пасошот, а со неа би можело да се престојува до 90 дена во период од 180 дена.

Зошто повторно се одложува?

Главната причина се проблемите со имплементацијата на европскиот EES – Entry/Exit System. Новиот систем за електронска регистрација на патниците од земји надвор од ЕУ веќе создава долги редици на некои од најголемите европски аеродроми. При првото влегување се земаат отпечатоци, се прави фотографија и се внесуваат податоци за патникот.

Поради овие проблеми, европските институции сега не сакаат да воведат уште еден систем додека инфраструктурата и контролите на границите сè уште се соочуваат со тешкотии.

За патниците од Македонија најважно е: ETIAS засега не е задолжителен, нема активна апликација и не треба да плаќате никому за „ETIAS дозвола“.