Секоја дополнителна година помината во училишните клупи директно го намалува ризикот од развој на Алцхајмерова болест и други форми на деменција, потврди ново истражување објавено во научното списание PNAS. Научниците од Универзитетот на Јужна Калифорнија дојдоа до клучен доказ за причинско-последична врска, анализирајќи ги здравствените картони на десетици илјади луѓе од британската база U.K. Biobank по историска образовна реформа.
Истражувачите ја искористија образовната реформа во Велика Британија од 1972 година, кога границата за задолжително школување се подигна од 15 на 16 години за сите родени по 1 септември 1957 година. Оваа административна промена создаде чиста основа за споредба меѓу генерации со слично социјално потекло. Разликата од само неколку месеци во датумот на раѓање одреди кој морал да помине една година плус во училиште.
Тимот ги следеше здравствените дијагнози на овие генерации сè до нивната 65-годишна возраст. Кај групата што остана во образовниот систем до 16 години, стапката на дијагностицирана деменција се покажа значително пониска во споредба со нивните врсници кои го напуштиле училиштето на 15 години.
Реформата го зголеми уделот на млади што останаа во училиште за 14 процентни поени, а кај нив дијагнозите за деменција до 65-годишна возраст се намалија за околу 0,88 процентни поени. Станува збор за значителен ефект со оглед на тоа што општата стапка на деменција пред 65-тата година од животот сè уште се смета за релативно ниска во медицинската статистика. Овој податок го елиминира сомнежот дека само богатиот социјален статус носи здравствена заштита, докажувајќи го директниот ефект на самото учење врз мозочните функции.
Подолгото учење гради когнитивна резерва која му овозможува на мозокот да компензира за оштетувањата што настануваат со стареењето.
Највпечатливиот наод од студијата се однесува на носителите на варијантата на генот APOE4, кој важи за еден од најсилните генетски фактори за ризик од Алцхајмерова болест. Кај лицата со висок генетски ризик кои поминале дополнителна година во училиште, разликата во стапката на заболување речиси целосно се избриша во однос на оние без генетска предиспозиција.
„Гените влијаат врз ризикот од болеста, но не го одредуваат нужно нејзиниот исход. Луѓето често веруваат дека генетскиот ризик е нешто однапред одредено. Нашите докази покажуваат дека не е така“, изјави коавторот на студијата Леандро Карваљо, вонреден професор по економија на Универзитетот на Јужна Калифорнија.
Здравствената економистка Силвија Барселос од Универзитетот Висконсин-Медисон посочува дека ова е првпат преку природен експеримент да се докаже причинската врска меѓу реформата и зачуваното когнитивно здравје.
