Терминот „машка менопауза“ често се користи за да се опишат промените што се случуваат кај мажите со возраста, но медицински не е сосема прецизен. Кај жените менопаузата претставува јасно дефиниран биолошки процес, функцијата на јајниците се намалува, менструацијата престанува и доаѓа до значителна промена на нивото на половите хормони.
Кај мажите не постои еднакво нагла хормонална пресвртница. Нивото на тестостерон со возраста природно се намалува, но тоа обично се случува постепено и со значителни разлики меѓу индивидуите. Токму затоа терминот „андропауза“ понекогаш се користи за овие промени, иако состојбата не е директен еквивалент на женската менопауза.
Што се случува со тестостеронот?
Тестостеронот има важна улога во повеќе функции на машкиот организам. Влијае врз либидото, одржувањето на мускулната маса и коските, производството на сперматозоиди и целокупното функционирање на организмот. Неговото ниво е највисоко во помладата возрасна доба, а потоа постепено се намалува. Сепак, брзината на намалувањето не е иста кај сите мажи.
Затоа фактот дека некој наполнил 40, 50 или 60 години не значи автоматски дека има хормонално нарушување.
Кои симптоми може да се појават?
Кога нивото на тестостерон е навистина прениско, може да се појават намалено сексуално либидо, проблеми со ерекцијата, недостаток на енергија, намалување на мускулната маса, промени во расположението, послаба концентрација и намалена плодност.
При многу ниски нивоа на тестостерон може да се појават и топли бранови, поради што некои од симптомите навистина можат да потсетуваат на оние кај женската менопауза. Но, истите симптоми можат да имаат и други причини. Прекумерната телесна тежина, хроничниот стрес, недоволниот сон, одредени лекови и различни заболувања исто така можат да влијаат врз енергијата, сексуалната функција и расположението.
Заморот сам по себе не значи недостаток на тестостерон
Не е доволно мажот да се чувствува поуморно или да забележи намалено либидо за да се заклучи дека има низок тестостерон. Дијагнозата на недостаток на тестостерон се поставува врз основа на карактеристични симптоми и повторно потврдени ниски вредности на хормонот во крвта.
Тестирањето на тестостерон најчесто се прави наутро, кога неговото ниво е повисоко. Доколку се утврди дека е ниско, лекарот може да направи дополнителни испитувања за да ја утврди причината. Проблемот може да потекнува од самите тестиси, но и од системот на хормонска регулација кој ја контролира нивната функција.
Најважната разлика
Најголемата разлика е во тоа што мажите немаат еден јасно определен момент кој го означува крајот на репродуктивниот период. Кај нив хормоналните промени најчесто се одвиваат постепено, а сексуалното и општото здравје зависат од многу фактори, а не само од тестостеронот. Затоа возраста сама по себе не е дијагноза. Но, новите и упорни симптоми како значително намалено либидо, проблеми со ерекцијата, необјаснет замор или губење мускулна маса се добра причина за разговор со лекар.
Самостојното земање тестостерон или препарати кои ветуваат „враќање на машката сила“ не е замена за медицинска проценка. Доколку навистина постои недостаток на тестостерон, важно е прво да се утврди неговата причина и потоа да се одреди соодветниот третман.
