Лигњите и сипите денес важат за едни од најнеобичните и најинтелигентни суштества во океанот, но ново истражување открива дека нивната еволутивна приказна е уште пофасцинантна. Научници од Окинавскиот институт за наука и технологија, заедно со меѓународен тим, реконструирале ново еволутивно стебло за декоподиформните главоножци и заклучиле дека нивните главни линии се раздвоиле уште во средната креда, пред околу 100 милиони години.
Клучниот дел од приказната доаѓа подоцна. Кредно-палеогенското масовно изумирање пред околу 66 милиони години збришало околу три четвртини од видовите на Земјата, вклучително и диносаурусите. Но предците на денешните лигњи и сипи успеале да преживеат, а според авторите, тоа најверојатно го направиле повлекувајќи се во длабоки океански засолништа каде имало повеќе кислород и помали последици од закиселувањето на плитките мориња.
Студијата, објавена во Nature Ecology & Evolution, комбинира три нови висококвалитетни геноми со постојни геномски и транскриптомски податоци. Анализата покажува т.н. модел на „долг фитил“, односно рана еволутивна поделба што подолго време не носела експлозивна разновидност, за потоа, по закрепнувањето на планетата по истребувањето, да следи брза радијација во плитките и крајбрежни живеалишта.
Со други зборови, лигњите и сипите не станале веднаш разновидни по катастрофата, туку прво преживеале во тешки услови, а дури потоа, кога коралните гребени и плитките морски екосистеми почнале повторно да се обновуваат, масовно се прошириле во нови еколошки ниши. Токму тоа, велат научниците, објаснува зошто денес ги има од длабоки океански води до плитки крајбрежни региони.
Истражувањето е важно и затоа што нуди појасна слика за потеклото на нивната внатрешна школка, која кај различни групи има различна форма, а кај некои плитководни видови е речиси или целосно изгубена. Авторите сугерираат дека токму зачувувањето на некоја форма на внатрешна школка низ нивната историја е уште еден знак за нивното подлабоко океанско потекло.
На крај, оваа студија не е само приказна за тоа како едни морски суштества избегале од глобална катастрофа. Таа покажува и како животот понекогаш не преживува со брза адаптација на површината, туку со повлекување во скриени засолништа, од каде подоцна повторно го освојува светот.