Украина повторно се соочува со сериозен корупциски скандал. Главниот државен обвинител Руслан Кравченко поднесе оставка откако антикорупциските истражители извршија претреси во неговите канцеларии во рамките на истрага поврзана со нелегални телефонски центри.
Кравченко ги отфрли обвинувањата, но сепак реши да се повлече од функцијата, образложувајќи дека не сака неговата позиција да биде искористена за политички пресметки.
Истрага за мрежа што ги штитела нелегалните центри
Украинското Национално биро за борба против корупцијата (НАБУ) и Специјализираното обвинителство за борба против корупцијата (САПО) соопштија дека истрагата опфаќа мрежа во рамките на канцеларијата на главниот обвинител.
Според истражителите, преку мрежата биле примани пари за да се обезбеди заштита на телефонски центри кои се занимавале со измами преку телефон и со перење милиони долари. Дел од средствата, според наводите на НАБУ, биле трошени за недвижности, накит и други вредни предмети.
Кравченко во неделата ги оцени обвинувањата како целосно неосновани и негираше дека сторил нешто незаконско. Следниот ден ја поднесе оставката, заблагодарувајќи им се на претседателот Володимир Зеленски и на украинскиот парламент за довербата.
Зеленски засега јавно не ја коментираше оставката.
Корупцијата повторно ја отвора старата дилема
Случајот доаѓа во исклучително чувствителен момент за Украина, каде борбата против корупцијата со години е едно од клучните политички прашања. Киев е под силен притисок да покаже напредок во реформите, особено поради амбициите за членство во Европската Унија.
НАБУ и САПО се формирани пред повеќе од една деценија токму како дел од институционалниот механизам за борба против корупцијата. Сепак, нивната независност неодамна повторно се најде во центарот на политичкиот конфликт.
Зеленски минатата година се соочи со протести
Минатата година во повеќе украински градови избија протести откако Зеленски се обиде да спроведе промени што би ја ограничиле независноста на НАБУ и САПО. Потегот предизвика загриженост кај европските сојузници на Киев. Амбасадорите на земјите од Г7 предупредија дека слабеењето на независноста на антикорупциските институции може да го загрози и процесот на приближување на Украина кон ЕУ.
По силниот домашен и меѓународен притисок, Зеленски повторно ја гарантираше независноста на двете институции. Сепак, најновиот случај повторно ги отвора прашањата за тоа колку е ефикасна борбата против корупцијата во земјата за време на војната.
Нови истраги стигнуваат и до луѓе блиски до Зеленски
Само минатиот месец НАБУ објави дека открило друга шема во која, според истрагата, биле проневерени повеќе од три милиони долари за обезбедување кауција за поранешен министер за енергетика обвинет за перење пари. Случајот доведе и до разрешување на висока функционерка од кабинетот на украинскиот претседател.
Корупциските истраги во последниот период сè почесто ги опфаќаат и луѓето од поширокиот политички круг околу Зеленски.
„Системска криза во управувањето“
Поранешниот украински министер за одбрана Михајло Федоров неодамна за Би-би-си предупреди на она што го опиша како „системска криза во управувањето“ во Украина. Тој смета дека претседателот треба да одговори дали бил информиран за можни корупциски активности меѓу луѓето од неговото најблиско опкружување.
Сепак, Федоров истовремено нагласи дека нема докази оти Зеленски лично бил вмешан во корупција. Според него, за време на соработката со претседателот никогаш не добил наредба што би била спротивна на законот или на неговите лични принципи на интегритет.
Најновата оставка затоа претставува уште еден сериозен тест за украинските институции, но и за довербата на јавноста и европските партнери во реформите што Киев ги спроведува додека земјата продолжува да војува со Русија.
