Антибиотиците не ги уништуваат само бактериите што ја предизвикуваат инфекцијата. Тие можат значително да ја нарушат и заедницата од микроорганизми што природно живее во цревата. Ново истражување објавено во научното списание „Nature“ покажува дека во таква состојба, исхраната богата со шеќери може дополнително да го влоши нарушувањето на цревниот микробиом.
Научниците анализирале 9.419 оброци и повеќе од 1.000 примероци од столица кај 173 пациенти со малигни заболувања на крвта кои биле хоспитализирани за трансплантација на матични клетки. Бидејќи пациентите главно јаделе храна подготвена во болницата, истражувачите имале многу попрецизни податоци за нивната исхрана отколку вообичаено во студиите за исхрана.
Истражувањето покажало дека колку била поинтензивна антибиотската терапија, толку поголемо било намалувањето на разновидноста на бактериите во цревата. Но, кај пациентите кои консумирале повеќе слатка храна и засладени пијалаци за време на антибиотската терапија, нарушувањето било уште поизразено.
Според моделот на истражувачите, секои дополнителни 100 грама слатки консумирани по изложеност на антибиотици биле поврзани со дополнително намалување на разновидноста на цревниот микробиом од околу 24 отсто.
Особено внимание привлекла бактеријата Enterococcus faecium. Таа може нормално да живее во цревата, каде што другите микроорганизми ја држат под контрола. Кога антибиотиците ќе уништат дел од конкуренцијата, Enterococcus може прекумерно да се размножи и да стане причина за сериозни инфекции, вклучително и инфекции на крвотокот.
Научниците потоа го тестирале ефектот и кај глувци. По антибиотска терапија, додавањето сахароза во исхраната довело до значително зголемување и продолжување на размножувањето на Enterococcus. Резултатот сугерира дека шеќерот не само што се поврзува со промените во микробиомот кај пациентите, туку може директно да придонесе за создавање услови во кои одредени бактерии полесно се шират.
Што значи ова за луѓето кои земаат антибиотици?
Тука е важно да не се оди подалеку од она што навистина го покажува студијата.
Истражувањето не било рандомизирано клиничко испитување и не ги следело здравите луѓе кои земаат кратка антибиотска терапија за, на пример, инфекција на увото или респираторна инфекција. Учесниците биле пациенти со сериозни заболувања кои поминувале низ трансплантација на матични клетки и добивале интензивни терапии. Авторите затоа предупредуваат дека резултатите не можат автоматски да се применат на целото население.
Сепак, истражувачите сметаат дека наодите отвораат важно прашање: дали ограничувањето на едноставните шеќери за време на антибиотска терапија би можело да помогне во зачувувањето на цревниот микробиом.
„Nature“ во својата анализа на студијата исто така нагласува дека антибиотиците се неопходни лекови во многу ситуации, но нивната употреба има цена за цревната микробна заедница – а новото истражување покажува дека исхраната може да влијае врз степенот на тоа нарушување.
Практичната порака засега е прилично едноставна: кога се зема антибиотик, нема потреба од паника, но намалувањето на прекумерниот внес на слатки и засладени пијалаци е разумен избор. Тоа, сепак, не значи дека антибиотиците треба да се прекинуваат или менуваат без совет од лекар.
Студијата покажува нешто пошироко: антибиотиците и исхраната не делуваат целосно одвоено. Она што го внесуваме во период кога микробиомот е особено чувствителен може да влијае врз тоа колку брзо и на кој начин тој ќе се наруши.
