Кафето е утрински ритуал за милиони луѓе, но начинот на кој го пиеме може да влијае на тоа како ќе се чувствуваме во текот на утрото. За некого првата шолја кафе веднаш носи енергија и го раздвижува организмот, додека кај други може да предизвика нервоза, немир или непријатност во желудникот.
Особено внимание заслужува пиењето кафе веднаш по будењето, пред појадокот.
Самото кафе не мора да биде проблем. Поголем проблем може да биде ако со него целосно го замените првиот оброк во денот. Доколку забележувате дека кафето на празен желудник ви предизвикува тегоби, едноставно решение е да го пиете со или по оброк.
Кофеинот може да делува понагласено без храна
Кога желудникот е празен, кофеинот може побрзо да стигне до организмот, па неговото дејство кај некои луѓе може да биде понагласено. Тоа може да се почувствува како нервозa, немир, забрзано чукање на срцето или чувство на напнатост, особено кај луѓето кои се почувствителни на кофеин.
Кога кафето се консумира со храна, апсорпцијата може да биде поспора. Оброк кој содржи протеини и масти дополнително може да го забави празнењето на желудникот. Затоа, ако забележувате дека утринското кафе ве „удира“ премногу силно, обидете се прво да јадете нешто, а потоа да ја испиете првата шолја.
Кафето може да предизвика желудочни и цревни тегоби
Кај дел од луѓето кафето може да го стимулира создавањето желудочна киселина и да ги влоши симптомите како киселина и непријатност во желудникот. Сепак, реакцијата не е иста кај сите. Истражувањата за директната поврзаност меѓу кафето и рефлуксот не даваат целосно усогласени резултати.
Кофеинот, исто така, може да влијае врз движењето на цревата. Кај некои луѓе утринското кафе го поттикнува празнењето на цревата, додека кај почувствителните може да предизвика поретка столица или дијареја. Кај одредени луѓе може да се појават и намален апетит, надуеност или други дигестивни непријатности.
А што е со кортизолот?
Еден од најчестите аргументи против пиењето кафе на празен желудник е тврдењето дека на тој начин се зголемува нивото на кортизол, хормонот поврзан со стресот. Но, тука работите не се толку едноставни.
Иако кортизолот природно е повисок во утринските часови, доказите за тоа дека самото пиење кафе на празен желудник предизвикува штетно зголемување на кортизолот не се доволни за да се донесе таков генерален заклучок.
Затоа, нема потреба секој што пие кафе пред појадок да стравува дека со тоа автоматски го „нарушува“ кортизолот. Поважно е да се следи како организмот реагира на кафето.
Ако не ви годи – не мора да се откажете од кафето
Ако по утринското кафе редовно чувствувате горушица, немир, стомачни тегоби или потреба итно да одите во тоалет, обидете се да го промените начинот на консумирање. Една од наједноставните промени е да јадете нешто пред или заедно со кафето, особено оброк што содржи протеини.
Може да помогне и намалување на количината на кофеин или преминување на кафе без кофеин, особено ако забележувате дека кафето ви предизвикува нервоза или го нарушува сонот. Од друга страна, ако кафето на празен желудник ви одговара, не постои правило според кое секој човек мора да јаде пред првата шолја.
Најважен е сигналот што ви го испраќа организмот. За некого кафето е идеален начин да го започне денот, а за друг може да биде причина за горушица, немир или дигестивни проблеми. Затоа, наместо да се следат универзални правила за „правилно“ утринско кафе, најдобро е да се обрне внимание на сопствената реакција и, доколку се појавуваат постојани или изразени тегоби, да се побара совет од лекар.