Престојот во бестежинска состојба на микрогравитацијата може да има драматични ефекти врз човечкото тело, но научниците неодамна открија уште еден што би можел да објасни зошто на некои астронаути им е тешко да се прилагодат по враќањето на Земјата, објавува „Science alert“.
По престојот во вселената , кој може да трае само неколку недели, астронаутите можат да развијат мерливи промени во обликот на нивниот мозок . На подолги патувања низ вселената, овие промени може да траат најмалку шест месеци.
Овие промени се суптилни – најмногу неколку милиметри – но се чини дека траат најдолго во деловите од мозокот поврзани со рамнотежата, проприоцепцијата и сензоримоторната контрола, што би можело да го објасни долгогодишниот проблем на некои астронаути со ребалансирањето во гравитацијата на Земјата.
„Забележуваме сеопфатни промени во положбата на мозокот во черепот по вселенските летови и во аналогна средина“, пишува тимот предводен од физиологот Рејчел Сејдлер од Универзитетот во Флорида.
Таа верува дека овие наоди се клучни за разбирање на ефектите од вселенските летови врз човечкиот мозок и однесување.
Кога астронаутите поминуваат време во вселената, ткивата во телото имаат тенденција да се движат доста. Без влијанието на гравитацијата, телесните течности почнуваат да се прераспределуваат порамномерно.
Не е особено проблематично, но го менува начинот на кој мозокот „лежи“ во черепот. Претходните истражувања покажаа дека центарот на масата на мозокот на астронаутите се поместува нагоре во черепот по вселенскиот лет, во споредба со мерењата пред летот.
Тоа не е единствениот показател дека во черепот можат да се случат необични работи. Студија од 2015 година, во која луѓето биле врзани за накосен кревет со главите надолу – техника на Земјата што имитира прераспределба на течности во микрогравитација – исто така открила промени не само во центарот на масата, туку и во волуменот на одредени делови од мозокот.
Зајдлер и нејзините колеги сакаа да ги земат тие индиции и прецизно да квантифицираат што точно се случува со мозокот на астронаутите додека тие поминуваат време во вселената.
Во нивната студија учествувале 26 астронаути – 15 чии мозоци биле мерени пред и по летот како дел од оваа студија, и 11 чии мерења пред и по летот биле вклучени од претходно објавени трудови.
