Донбас како услов во американската мировна формула

Вашингтон сигнализира дека американската поддршка ќе зависи од постигнување мировен договор со Русија, што отвора сериозни дилеми околу иднината на регионот Донбас и безбедносната архитектура по војната.

Администрацијата на Соединетите Американски Држави ѝ пренела на Украина дека американските безбедносни гаранции ќе зависат од подготвеноста на Киев да прифати мировен договор со Русија, кој најверојатно би вклучувал територијални отстапки во источниот регион Донбас, тврдат повеќе извори запознаени со преговорите.

Според овие наводи, Вашингтон истовремено навестил дека би можел да ѝ понуди на Украина дополнителна воена поддршка за зајакнување на армијата во поствоени услови, доколку Киев се согласи да ги повлече своите сили од делови од Донбас кои моментално се под украинска контрола. Американската позиција, според украински и европски претставници, се доживува како обид за притисок врз Киев да прифати болни компромиси кои Москва со години ги поставува како услов за крај на војната.

Украинскиот претседател Володимир Зеленски се надеваше дека во текот на овој месец ќе бидат потпишани документи за американски безбедносни гаранции и за поствоен економски план, што би ѝ дало на Украина подобра преговарачка позиција во однос на Москва. Сепак, Вашингтон во последните недели сигнализира дека неговите безбедносни обврски ќе бидат условени со конкретен мировен договор.

Украински функционери предупредуваат дека таквиот пристап ја доведува Украина во позиција да отстапи територии без цврсти и јасни гаранции за идната безбедност. Прашањето за Донбас останува особено чувствително, бидејќи регионот, кој ги опфаќа областите Доњецк и Луганск, претставува клучна одбранбена линија против руските сили уште од 2014 година. Според анкетите, неговото отстапување се смета за „црвена линија“ за мнозинството украински граѓани.

Американската администрација смета дека откажувањето од Донбас е неопходен чекор за завршување на војната и не покажува значителна подготвеност да изврши притисок врз рускиот претседател Владимир Путин да се откаже од ова барање. Кремљ, од своја страна, инсистира дека нема да прифати крај на конфликтот доколку Украина целосно и еднострано не се повлече од регионот.

Во меѓувреме, Белата куќа ги отфрли наводите дека врши притисок за територијални отстапки, наведувајќи дека улогата на САД е ограничена на олеснување на преговорите меѓу двете страни. Сепак, украински извори тврдат дека безбедносните гаранции се користат како средство за притисок, со цел да се постигне договор кој би ја вратил Русија на преговарачката маса.

Прашањето за територијалниот статус на Донбас останува нерешено и во контекст на првите трилатерални разговори меѓу Украина, САД и Русија, одржани во Абу Даби. Иако е постигнат одреден напредок, дипломатите признаваат дека клучните политички прашања сè уште се отворени.

Аналитичарите предупредуваат дека евентуалното губење на Донбас би можело да ѝ даде на Русија стратешка предност и потенцијална основа за понатамошни воени операции подлабоко на украинска територија. Истовремено, предложените американски безбедносни обврски, кои наводно би се приближиле до принципите на колективна одбрана, сè уште се сметаат за недоволно конкретни за да ги задоволат украинските барања.

Преговорите продолжуваат во услови на зголемен дипломатски притисок, при што исходот ќе има долгорочни последици не само за Украина и Русија, туку и за пошироката европска и глобална безбедносна рамка.

е-Трн да боцка во твојот инбокс

Последни колумни