САД значително го засилија своето воено присуство во регионот на Блискиот исток блиску до Иран, во услови на растечки тензии околу нуклеарниот програм и политичките немири во таа земја. Американскиот претседател Доналд Трамп ја опиша оваа мобилизација како „армaда“, што ја постави во центарот на меѓународното внимание и загриженост за можно ширење на конфликтот.
Што значи „армaда“ и каде е распоредена?
„Aрмада“ што ја споменува Трамп претежно се состои од големо воено присуство на американски воени бродови и авиони во регионот на Блискиот исток, вклучувајќи ги: USS Abraham Lincoln, нуклеарен носач на авиони веќе позициониран во Персискиот залив и блиску до Омани, како дел од американската Централна команда. USS Gerald R. Ford, најсофистицираниот американски носач на авиони, кој е на пат кон регионот и се очекува да стигне во Арапско море / Персискиот залив во следните денови. Десетици разарачи, борбени авиони (вклучувајќи F‑35 и F‑15), беспилотни летала, танкери за гориво и логистички летала распореденa на стратешки локации.
Ова значи дека САД во пракса имаат големо војно присуство во Персискиот залив, Арапското море и регионите околу Стрaјтото Хормуз, клучна воена артерија која го поврзува Блискиот исток со остатокот на светот
Оваа мобилизација доаѓа во време на заглавени преговори за иранскиот нуклеарен програм, каде дипломатијата не доведе до значителен напредок, натамошни закани од можен вооружен судир ако Иран одбие да ги исполни американските барања, конфликтниот однос меѓу САД и Иран, кој опфаќа и воени вежби, развој на одбрамбени системи и вооружени тензии.
Трамп и американските воени лидери тврдат дека засиленото присуство служи да го одврати Иран од понатамошни агресивни акции и да ги заштити американските цели и сојузници во регионот.
Карактеристики на американската „армaда“
Официјални извори и анализи покажуваат дека американскиот воен „биланс“ вклучува два носача на авиони со придружни воени бродови, 13 или повеќе разурнувачи, опремени со проектили Tomahawk и напредни радарски системи, десетици борбени авиони F‑35 и F‑15, како и танкер‑летала за логистичка поддршка и патриот и THAAD протзрачен систем за заштита на американските сили од можни ирански ракети.
Покрај тоа, има значајно воено присуство на околу 30.000 до 40.000 американски војници ширум регионот, како и распоредени напредни воздушни и извидувачки средства.
Како ова влијае на безбедноста?
Оваа мобилизација е еден од наjголемите американски воени поместувања во регионот од конфликтот во Заливот во 1991 година. Таа служи како воено одвраќање, но и како можност САД брзо да реагираат ако ситуацијата ескалира во силен конфликт со Иран.
Меѓутоа, ризикот од непредвидени судири, одговори од Иран, како и дипломатски последици остануваат високи – особено со оглед на тоа што регионалниот баланс веќе е нарушен со авионски и поморски вежби на Иран и Русија во близина на Оман и Заливот
Американската „армaда“ што се гради во близина на Иран претставува значајна воена сила, позиционирана во клучните точки околу Персискиот залив, Арапското море и Оманското море. Овој развој ја одразува растечката тензија во меѓународните односи и потенцијалната закана од ескалација во конфликт кој би можел да има глобални последици.
Додека САД официјално велат дека целта е одвраќање и зачувување на мирот, обемот на распоредените сили значително го зголемува вниманието на светските лидери и јавноста кон иднината на овој нестабилен регион.
