Иран се заканува да го затвори Баб ел Мандеб доколку претседателот Доналд Трамп не стави крај на конфликтот со Иран. Доколку овој премин биде затворен, нафтата може да достигне 150 долари за барел. Преминот и претходно бил цел на Хутите, јеменска бунтовничка група поддржана од Иран, која го блокираше преминот со напади врз бродови, дронови и ракети.
Баб ел Мандеб е оддалечен стотици милји од Ормус, на југозападниот крај на Јемен и претставува рута за бродови што превезуваат околу 10 отсто од светските залихи на нафта и природен гас.
Еден ирански воен претставник во саботата изјавил дека Иран, доколку САД и Израел продолжат со нападите врз неговата енергетска инфраструктура, би можел да ја зголеми „несигурноста во други теснеци“, вклучително и Баб ел Мандеб и Црвеното Море.
Во изминатиот месец, овој премин станал алтернатива за транспорт на нафта од Блискиот Исток, затоа што иранските закани практично го запреле Ормус. Иако Хутите минатата година се согласија на примирје, нивниот лидер овој месец предупреди дека „им се рацете на обарачот кога станува збор за воена ескалација“.
Хутите би можеле да бидат вовлечени во војната
Ако преговорите заглават или пропаднат, затворањето на преминот Баб ел Мандеб ќе претставува еден од најмоќните политички потези на Иран, што би можело да ги вовлече Хутите во војната, велат експертите.
Затворањето на преминот би било природно засилување на иранската асиметрична стратегија, која се стреми кон максимално нарушување, бидејќи Иран е во послаба позиција во однос на американската воздушна моќ. Преминот ги поврзува Црвеното Море и Индискиот Океан и претставува четврто најголемо глобално поморско тесно грло. Се наоѓа меѓу Јемен на исток и Џибути и Еритреја на запад, а во најширокиот дел е широк само 32 километри.
Теснецот е клучна рута за транспорт на многу глобални производи, вклучително и електроника, облека, мебел, производи за домаќинство и храна како пченица, пченка и кафе. Тој ги поврзува пазарите во Африка, Европа и Азија, вклучително и Блискиот Исток.
Хутите засега не се вклучиле во борбите, но тоа би можело да се промени ако САД и Израел ја засилат офанзивата.
Доколку Хутите решат директно да се вмешаат во конфликтот, дури и со ограничени напади со ракети или дронови, истоварот на танкерите би можел сериозно да се наруши, а дневниот обем на погодени испораки да порасне од околу 10 на дури 15 до 17 милиони барели.
Во такво сценарио, цената на суровата нафта би можела нагло да скокне од сегашните 90 до 100 долари на околу 150 долари за барел. Во меѓувреме, Саудиска Арабија веќе ги зголемила капацитетите на своите нафтоводи кон пристаништето Јанбу на Црвеното Море, со што добива можност да извезува меѓу 3 и 5 милиони барели нафта дневно без да зависи од Ормускиот теснец.
