Додека американските и израелските бомби ја потресуваат иранската престолнина, многу жители на земјата се чувствуваат како да се фатени меѓу две сили, разорната војна однадвор и тврдокорниот систем кој владее дома.
Кога првите бомби паднале врз Техеран, 33-годишниот Арјан верувал дека гледа почеток на крајот на речиси петдецениската теократска власт. Но само една недела подоцна, додека ноќното небо се претворало во пламен и густ црн чад ја покривал престолнината, неговата надеж се претворила во сомнеж.
„Погодија насекаде. Ноќта се претвори во утро, а утрото во ноќ“, вели тој, додавајќи дека луѓето стануваат сè пообесхрабрени.
90 милиони луѓе меѓу две реалности
Повеќе од 90 милиони Иранци денес живеат меѓу две заканувачки реалности. Американските и израелските лидери ги повикаа граѓаните да го искористат конфликтот како можност за ослободување од режимот, додека иранските власти предупредуваат дека секој обид за бунт ќе биде задушен со сила.
„Општество изморено од авторитаризам одеднаш се најде среде пожар што дојде однадвор“, напиша на социјалните мрежи иранскиот економист Мохамад Малџо, додавајќи дека војната не носи ниту реформи ниту вистинска слобода.
Апокалиптични сцени во Техеран
Во последните денови бомбардирањата оставија зад себе сцени кои многумина ги опишуваат како апокалиптични – запалени улици, облаци од густ чад над градот и семејства кои се кријат во купатила додека зградите се тресат од експлозиите.
Нападите доаѓаат во момент кога земјата веќе е исцрпена од економска криза, протестите кои беа задушени со сила и војната со Израел од минатата година.
Во јануари безбедносните сили жестоко ги задушија демонстрациите низ земјата, при што загинаа илјадници луѓе и општеството остана длабоко поделено.
Страв и контрола
И покрај бомбардирањата, безбедносниот апарат на државата и натаму изгледа стабилен. Жителите на Техеран велат дека на улиците се појавуваат групи припадници на паравоената милиција Басидж, кои патролираат со мотори и извикуваат верски пароли.
Контролните пунктови се зголемени, а многу Иранци добиваат пораки од властите со повик да пријават секој што фотографира или снима.
Во некои пораки се упатуваат и директни закани: секое дејствување што ја загрозува безбедноста ќе се смета за соработка со непријателот и ќе биде казнето.
Живот во неизвесност
Покрај војната и репресијата, голем дел од населението е и практично отсечено од интернет, што дополнително ја зголемува конфузијата и стравот.
„Во суштина прифативме дека живееме во услови во кои многу од работите што ја одредуваат нашата судбина се надвор од нашата контрола“, вели Махса, претприемачка од Техеран.
И додека некои и понатаму се надеваат дека хаосот би можел да го урне системот, други стравуваат дека цената веќе е преголема.
„Иран полека се претвора во урнатини“, вели технолошкиот претприемач Пејман, додавајќи дека без разлика каква власт ќе има во иднина, земјата ќе мора повторно да ги изгради своите институции.
