Иранските власти уапсиле 139 странски државјани во централниот град Јазд за време на неодамнешните антивладини протести, соопштија државните медиуми, додека бројот на загинати во немирите останува предмет на жестоки спорови.
Според иранската новинска агенција Тасним, началникот на полицијата во Јазд, Ахмад Негахбан, изјавил дека приведените странци биле вклучени во „организирање, поттикнување и насочување на немирите“, а во одредени случаи биле во контакт со мрежи надвор од земјата. Властите не ги соопштија националностите на уапсените.
„При разгледувањето на случаите поврзани со неодамнешните немири, утврдено е дека 139 од приведените лица се странски државјани“, изјави Негахбан.
Протестите во Иран избувнаа на 28 декември поради наглиот пораст на трошоците за живот, а за кратко време прераснаа во масовни антивладини демонстрации низ целата земја. Насилното задушување на протестите предизвика силна меѓународна осуда.
Иранските власти во јануари признаа дека над 3.000 лица загинале за време на немирите, но тврдат дека поголемиот дел од жртвите биле припадници на безбедносните сили и случајни минувачи, оценувајќи дека насилствата биле резултат на „терористички дејствија“.
Сепак, Американската агенција за вести на активисти за човекови права наведува дека има потврдено најмалку 6.854 загинати, главно демонстранти убиени од безбедносните сили. Други организации за човекови права предупредуваат дека реалниот број на жртви е значително поголем, а според извори во Иран, постои стравување дека до 30.000 луѓе би можеле да бидат убиени.
Иранските власти тврдат дека протестите започнале како мирни собири, но подоцна се претвориле во „немири“ со убиства и вандализам, кои, според Техеран, биле поттикнати од Соединетите Американски Држави и Израел – земји што Иран ги смета за свои главни непријатели.
Овие протести се оценуваат како најсериозен предизвик за иранскиот режим од Исламската револуција во 1979 година, при што демонстрантите отворено бараат крај на свештеничкото владеење и темелни политички промени.
Во меѓувреме, меѓународниот притисок врз Техеран расте. Неколку држави воведоа санкции против ирански функционери обвинети дека наредиле насилно задушување на протестите. Вашингтон дури се закани со можност за воена интервенција поради убиствата на мирни демонстранти и масовните егзекуции.
Минатата недела, Пентагон распореди носач на авиони и неколку разурнувачи со наведувани ракети во регионот, иако сè уште не е јасно дали американскиот претседател Доналд Трамп ќе се одлучи за употреба на сила.
Иранските власти, пак, ги отфрлија шпекулациите за непосредна интервенција, наведувајќи дека се вклучени во преговори со Вашингтон. Врховниот лидер Али Хамнеи предупреди дека евентуален конфликт би се проширил низ целиот регион.
„Америка треба да знае дека ако започне војна, овојпат тоа ќе биде регионална војна“, изјави Хамнеи.
Американскиот претседател, пак, порача дека договор сè уште е можен, додавајќи дека „најмоќните бродови во светот“ се веќе распоредени во близина на регионот.
Во меѓувреме, иранскиот претседател Масуд Пезешкијан најави дека министерот за надворешни работи Абас Арагчи се очекува да се сретне со американски претставници во Истанбул, доколку, како што наведе, постојат услови без закани и нереални барања.
Извор: Euronews
