Со носталгија, возачот на класичен Chevrolet од 1957 година, Менди Пруна, се сеќава на периодот по 2015 година, кога тогашниот американски претседател Barack Obama ги обнови дипломатските односи со Cuba.
Тогаш американските туристи масовно пристигнуваа во Havana, а неговиот црвен Chevrolet беше постојано резервиран – дури и од ѕвезди како Will Smith, Rihanna и Kim Kardashian.
„Сите имаа корист од тоа време. Луѓето ги бојадисуваа куќите, отвораа нови бизниси. Тоа беше најдоброто време за туризмот на Куба“, вели Пруна.
Денес, ситуацијата е драстично поинаква.
Островот тоне во длабока економска криза
Куба минува низ една од најтешките економски кризи во последните децении. Двојниот удар – губење на горивото и падот на туризмот го парализира секојдневниот живот.
Наставата во многу училишта е прекината, работниците се испратени на принуден одмор за да се заштеди енергија, хотелите се речиси празни и затворени, а летови од Русија и Канада се откажани поради недостиг од гориво.
Ноќе, голем дел од Хавана е во темнина поради рестрикции на струја – ѕвездите се гледаат појасно од кога било.
Американскиот притисок и недостигот од нафта
Администрацијата на Доналд Трамп дополнително го засили притисокот врз Куба, ограничувајќи ги нафтените испораки со цел да изврши политички и економски реформи.
Државниот секретар Марко Рубио, кој има кубанско потекло, изјави дека разговорите со кубанската влада ќе бидат можни само доколку дојде до суштински политички промени.
Куба, која со децении зависеше од субвенции прво од Советскиот Сојуз, а потоа од Венецуела сега се соочува со реалност без надворешна финансиска поддршка.
Закана од хуманитарна криза
Поголемиот дел од храната на островот се увезува. Со нарушените синџири на снабдување и честите прекини на струја, некои приватни компании веќе го прекинаа увозот на храна од САД, бидејќи не можат да ги ладат производите.
Кубанскиот претседател Мигуел Дијаз- Канел повика на „креативен отпор“ и прифаќање на „воен менталитет“, истакнувајќи дека граѓаните ќе мора да јадат она што ќе го произведат локално.
На пазарите во Хавана цените растат, а понудата е ограничена. Продавачите предупредуваат дека трошоците за транспорт се двојно или тројно повисоки.
Неизвесна иднина
За Менди Пруна, кој две децении живеел од туризмот, иднината е неизвесна. Размислува да се исели во Шпанија.
„Нема гориво. Не знаеме дали ќе го има и по која цена. Ако треба да плаќам бензин во долари, како ќе преживеам без туристи?“, вели тој.
Куба повторно се наоѓа на историска раскрсница меѓу економски колапс, политички притисоци и страв од хуманитарна катастрофа.
