Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека дводневните разговори со Русија во Женева, одржани со посредство на САД, донеле мешани резултати – напредок во воените аспекти, но ограничен пробив во политичките прашања.
Вториот ден од разговорите меѓу Русија и Украина бил прекинат по околу два часа, додека официјалните реакции од американска страна засега изостануваат. Портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков, изјави дека е „прерано“ да се оценуваат резултатите од средбата во Женева.
Обраќајќи им се на новинарите преку онлајн сесија организирана од претседателскиот кабинет, Зеленски нагласи дека „сите три страни биле конструктивни на воен план“.
„Армијата во суштина разбира како да го следи прекинот на огнот и крајот на војната, доколку постои политичка волја. Во суштина, таму се согласија околу речиси сè. Надзорот дефинитивно ќе ја вклучи американската страна“, изјави Зеленски.
Сепак, тој додаде дека на политички план разговорите биле потешки. „Имаше дијалог – се согласија да продолжат напред. Но, не слушнав дека има исто ниво на напредок како во воените прашања“, рече тој.
Главниот руски преговарач, Владимир Медински, за руските државни медиуми изјави дека разговорите биле „тешки, но деловни“, најавувајќи нови средби во наредниот период.
Претходниот ден, специјалниот пратеник на Белата куќа во Женева, Стив Виткоф, оцени дека е постигнат „значаен напредок“. Тој на социјалната мрежа X напиша дека двете страни се согласиле да ги информираат своите лидери и да продолжат со напорите за постигнување договор.
Средбите во Женева – третата рунда трилатерални разговори во изминатиот месец – се фокусираа на двете најголеми пречки за запирање на војната: територијалните претензии и безбедносните гаранции.
Разговорите се одржуваат една недела пред четвртата годишнина од почетокот на руската инвазија врз Украина на 24 февруари 2022 година, конфликт во кој речиси два милиони луѓе биле убиени или ранети на двете страни.
Напорите предводени од САД досега претставуваат најголем дипломатски пробив од првите месеци по почетокот на инвазијата. Сепак, Москва не покажува значителна подготвеност да отстапи од своите цврсти барања, меѓу кои и Киев да се повлече од делови на источниот регион Донбас што сè уште ги контролира.
Од друга страна, Украина врши притисок врз Вашингтон и европските сојузници да обезбеди цврсти безбедносни гаранции што би ја заштитиле од идни руски агресии.
Поранешниот американски амбасадор во Украина, Вилијам Тејлор, изјави дека Русија не дала индикации дека е подготвена да ги измени своите максималистички барања.
„Без прекин на огнот, поширок договор е нереален. Сè зависи од запирањето на борбите“, истакна Тејлор.
Зеленски во вторникот изјави за Bloomberg дека се разгледува механизам за надзор на евентуален прекин на огнот – доколку се постигне договор.
Во меѓувреме, Русија продолжи со напади со дронови и ракети врз украински градови, таргетирајќи станбени објекти и енергетска инфраструктура. Милиони Украинци и натаму се соочуваат со прекини во снабдувањето со струја и греење поради уништувањето на електрани и далекуводи.
Поранешниот амбасадор Стивен Пајфер изрази скептицизам околу вистинските намери на Москва, прашувајќи дали Русија навистина нуди нови предлози што би ги намалиле разликите меѓу двете страни.
„Искрено, прилично сум скептичен за изгледите овие разговори да донесат суштински пробив“, заклучи тој.