Најмалку 200 лица загинаа, а десетици се повредени во воздушен напад врз локален пазар во североисточна Нигерија, во една од најтешките трагедии во текот на воените операции против екстремистичката група Боко Харам. Нападот се случил во сојузната држава Јобе, но засега останува нејасно која воздушна сила стои зад него.
Според локални извори и медиуми, нападот бил изведен за време на операција насочена кон припадници на Боко Харам, кои наводно се појавиле на пазарот Џили во областа Фучимирам, во рамките на општината Гејдам. Овој пазар претставува важен економски центар за населението од околните региони, вклучително и делови од соседната држава Борно.
Промашена цел со катастрофални последици
Првичните информации укажуваат дека борбен авион следел група осомничени екстремисти, но наместо да ја погоди целта, ударот завршил директно врз пазарот преполн со цивили. Како резултат, бројот на жртви драматично се зголемил, а многу од повредените се префрлени во болниците во Гејдам и главниот град на државата, Даматуру.
Локалниот претставник Лаван Зана Нур, кој активно учествува во спасувачките операции, изјавил дека состојбата е критична и дека бројот на загинати може дополнително да расте. „Секојдневно пристигнуваат нови повредени, а дел од нив, за жал, им подлегнуваат на повредите“, посочил тој.
Хуманитарна криза и безбедносен вакуум
Според извештаите, дел од телата сè уште се наоѓаат во околното подрачје, додека други се транспортирани во здравствени установи во соседните региони. Недостатокот на официјална потврда за тоа која авијација го извела нападот дополнително ја комплицира ситуацијата и отвора прашања за координацијата на воените операции во регионот.
Во Нигерија, покрај националните вооружени сили, во одредени операции учествуваат и други безбедносни структури, што ја отежнува идентификацијата на одговорноста во вакви случаи.
Контекст: борба против Боко Харам
Регионите на североисточна Нигерија со години се жариште на конфликт со Боко Харам – екстремистичка организација која често користи цивилни локации за логистика, регрутација и финансиски активности. Според извештаите, токму таква активност – наплата на давачки од трговци – била причина за присуството на групата на пазарот во моментот на нападот.
Сепак, ваквите операции носат висок ризик од колатерална штета, особено во густо населени цивилни зони, што повторно ја отвора дебатата за прецизноста и одговорноста на воените интервенции.
Трагедијата во Јобе претставува уште еден потсетник за сложеноста на борбата против тероризмот во региони каде цивилното население е директно изложено на ризик. Додека борбата против екстремизмот останува приоритет, прашањето за заштита на цивилите и транспарентноста на воените операции станува сè поитно.
