Украинската војска, според анализа на податоци, меѓу среда и недела повторно освоила 201 квадратен километар сопствена територија од руските сили. Како што наведува независниот Institute for the Study of War (ISW), украинските сили од контраофанзивата во јуни 2023 година не вратиле толку територија во толку краток период.
Причината, според анализата, е што Русија го изгубила пристапот до сателитскиот систем Starlink на милијардерот Elon Musk. Од почетокот на февруари, руските сили повеќе не можат да го користат системот, што значително влијаело врз комуникацијата меѓу единиците и управувањето со техничката опрема.
Според Киев, руските беспилотни летала со помош на Starlink ги заобиколувале системите за електронско попречување и прецизно ги погодувале целите. Без пристап до системот, единствено на 9 февруари биле регистрирани руски територијални придобивки, додека во останатите денови украинските сили напредувале.
Интернет за целиот свет
Маск првично го развил Starlink за да обезбеди интернет во рурални и недостапни делови од светот, каде што класичната инфраструктура кабли и оптички влакна е невозможна или прескапа.
Системот денес се состои од речиси 10.000 мали сателити кои орбитираат околу Земјата и разменуваат податоци преку ласерски врски. За разлика од класичните телекомуникациски сателити на висина од околу 36.000 километри, Starlink сателитите се на приближно 550 километри, што овозможува побрз пренос и минимално доцнење.
Корисниците имаат потреба од мал приемен терминал со електронски управувана антена, која автоматски се насочува кон достапните сателити.
Улога во воени конфликти и кризи
Starlink веќе е користен во бројни кризини подрачја и воени зони.
Во Судан, за време на граѓанската војна, системот се поврзува со паравоената формација RSF, која наводно користела стотици шверцувани терминали за координација на милициите.
Во Иран, на почетокот на 2026 година, за време на масовни протести, властите го исклучиле интернетот. Сепак, илјадници Starlink терминали биле прошверцувани и продавани на црниот пазар, што им овозможило на демонстрантите комуникација и координација.
Во Венецуела, по американската интервенција во јануари 2026 година и апсењето на Николас Мадуро, Маск привремено понудил бесплатен интернет пристап за граѓаните.
Во Појасот Газа, од јули 2024 година, системот главно се користи за хуманитарни цели – за телемедицина и логистичка координација во услови на уништена инфраструктура.
Клучно средство во Украина
Од почетокот на руската инвазија во февруари 2022 година, Starlink стана едно од најважните комуникациски средства во Украина. Го користи војската за координација на единици, управување со дронови и контрола на беспилотни системи, а во цивилниот сектор го применуваат болници, служби за спасување, енергетски компании и железницата.
Во јавноста се појавија и тврдења дека Starlink го користи и руската војска преку нелегално набавени терминали преку трети земји. Украинското Министерство за одбрана претходно соопшти дека соработува со компанијата SpaceX за да ја ограничи таквата употреба.
