📰 ТЕКСТ (превод + адаптирана новинарска анализа):
Сè поголемата употреба на вештачка интелигенција која „работи без грешка“ и ги извршува задачите наместо луѓето, може да има скриена цена – намалување на критичкото размислување и когнитивните способности.
Канадски научници од Универзитетот во Торонто во нова студија предупредуваат дека таканаречената „frictionless AI“ – системи кои целосно го елиминираат напорот – може да ги направи корисниците пасивни оператори, наместо активни учесници во процесот на размислување.
Што е проблемот?
Истражувањето нагласува дека луѓето уживаат во решавање проблеми,менталниот напор создава чувство на постигнување а кога AI ја презема целата работа, исчезнува „сопственоста“ над резултатот.
Како пример се наведува дека, слично како GPS што ја намалува ориентацијата во простор, премногу напредна вештачка интелигенција може да доведе до „когнитивна атрофија“.
Ризици според истражувањето
Научниците предупредуваат дека долгорочната употреба на целосно автоматизирани системи може да резултира со слабеење на критичкото размислување, намалена концентрација, губење на вештини за решавање проблеми и помала креативност и ангажман.
Предлог решение: „пожелни тешкотии“
Истражувачите не повикуваат на отфрлање на вештачка интелигенција, туку на нејзино паметно користење. Тие предлагаат концепт наречен „desirable difficulties“, каде AI: не дава готови решенија, бара човечки одлуки во клучни фази, нуди повеќе опции за анализа и функционира како „копилот“, не „автопилот“.
Ова истражување отвора важна дебата: иднината на вештачка интелигенција не е само во нејзината моќ, туку во начинот на кој го обликува човечкото однесување. Ако системите станат премногу автоматизирани, ризикуваме луѓето да изгубат активна улога во процесот на учење, работа и одлучување.