Извештаите за присуството на микропластика во храната, водата, па дури и во воздухот, сè почесто го отвораат прашањето за материјалите што ги користиме секојдневно во кујната. Еден од предметите што се најде под лупа се пластичните даски за сечење – практични, евтини и речиси незаменливи во многу домаќинства.
Според неодамнешна научна студија објавена во списанието Ecotoxicology and Public Health, при сечење храна на пластични даски може да дојде до пренос на микропластични честички врз намирниците.
Истражувањето анализирало две најчести разновидности пластични даски, од полипропилен и од полиетилен, и утврдило дека при сечење моркови на храната може да се пренесат и до 1.114 микропластични честички, дефинирани како честички помали од 5 милиметри.
Во количински израз, тоа би значело дека една пластична даска може да ослободи околу 15 милиграми микропластика по еден интензивен процес на сечење. На годишно ниво, ова теоретски може да достигне и до 50 грама микропластика – маса приближна на десет пластични кредитни картички. Сепак, овие бројки се проценки засновани на лабораториски услови и не мора директно да го одразуваат секојдневното користење во домашни услови.
Прашањето што логично се наметнува е: дали ова навистина претставува ризик за здравјето? Научната заедница сè уште нема конечен одговор. Досегашните истражувања потврдуваат дека микропластика е пронајдена во човечка крв, бели дробови и дури и во плацентата, што укажува на нејзино широко присуство во организмот. Дополнително, експериментални студии на животни покажале дека микропластиката може да има негативни ефекти врз дигестивниот, респираторниот, ендокриниот и репродуктивниот систем.
Но, важно е да се нагласи дека постоењето на честички не значи автоматски и штетно дејство. Научниците предупредуваат дека студиите за пластичните даски засега покажуваат ослободување на микропластика, но не и директна врска со конкретни здравствени последици кај луѓето. Затоа, заклучоците мора да се носат внимателно и врз основа на поширок корпус докази.
Она што може да се извлече како практичен заклучок е дека ризикот не лежи исклучиво во постоењето на пластични даски, туку во нивната состојба и начинот на користење. Стари, длабоко изгребани даски се поверојатен извор на микрочестички од нови и добро одржувани површини. Редовното менување на даските, нивното темелно чистење и комбинирањето со алтернативи како дрвени или бамбусови даски може значително да го намали потенцијалното изложување.
Наместо паника, експертите препорачуваат информиран и умерен пристап: свесност за материјалите што ги користиме, грижа за нивното одржување и следење на новите научни сознанија што постепено ќе дадат појасна слика за долгорочните ефекти од микропластиката во секојдневниот живот.
