Од Преспа до страниците на „Њујорк Тајмс“ – необичната приказна за шумските желки од островот Голем Град стана тема и во светските медиуми. Научен труд на македонскиот херпетолог д-р Драган Арсовски, објавен во реномираното списание „Ecology Letters“, отвора сериозни прашања за иднината на оваа изолирана популација.
На островот во Преспанското Езеро живеат околу 1000 шумски желки, но научниците откриле драматична полова нерамнотежа: на една возрасна женка има дури 19 мажјаци. Ваквиот дисбаланс создава постојан притисок врз женките, кои често се изложени на агресивно однесување.
Во обид да избегаат од постојаниот прогон, дел од женките завршуваат преку стрмните карпи на островот – што често резултира со сигурна смрт. Доколку трендот продолжи, научниците предупредуваат дека последната женка на Голем Град би можела да исчезне до 2083 година.
Причините за ваквата состојба сè уште не се целосно разјаснети. Една од теориите е дека желките биле донесени од луѓе во нееднаков полов сооднос, што со текот на времето довело до драматична нерамнотежа.
Од мало островче во Преспа – до глобална научна дебата. Приказната за Голем Град станува пример како изолиран екосистем може лесно да се најде во криза, а локален проблем да стане светска тема.
