Скопје, 10 февруари 2026 — Друштво на филмски работници на Македонија (ДФРМ) изрази јавна и недвосмислена поддршка за барањата на српските филмски здруженија, кои со недели предупредуваат на длабока институционална криза и блокада на кинематографијата во Србија.
Во писмото за поддршка, македонските филмски работници истакнуваат дека ја препознаваат состојбата во која се наоѓаат нивните колеги и дека борбата за транспарентни процедури, законитост и професионално достоинство е заедничка регионална тема, а не изолиран национален проблем.
Поддршка за системски решенија, не за ад-хок интервенции
ДФРМ нагласува дека барањата на српските филмски здруженија не се политички мотивирани, туку произлегуваат од реални, долгорочни проблеми во функционирањето на системот за финансирање и управување со филмската продукција. Во фокусот се: потребата од итно деблокирање на институциите, воспоставување јасни, транспарентни и законски конкурси, одговорно управување со јавните средства за култура, и заштита на уметничката автономија и слободата на изразување.
Во писмото се потенцира дека без системски решенија, кинематографијата станува ранлива на произвол, притисоци и селективни одлуки, што директно ја загрозува професионалната заедница и јавниот интерес.
Што бараат српските филмски здруженија
Барањата на српските филмски работници беа усвоени на заеднички собир на повеќе професионални здруженија, одржан на Факултет за драмски уметности во Белград. Меѓу клучните точки се: почитување на законите поврзани со културата и филмската дејност, целосна транспарентност во распределбата на буџетските средства, итно распишување и реализација на конкурсите за филмски проекти, решавање на статусот на веќе започнати и стопирани продукции, и прекин на јавниот говор на омраза и таргетирање на уметници.
Филмските здруженија предупредуваат дека продолжувањето на сегашната состојба води кон системски колапс на националната кинематографија.
Регионална солидарност во време на културна криза
Поддршката од македонските филмски работници се чита како редок, но важен гест на регионална солидарност, кој испраќа порака дека културниот сектор во Југоисточна Европа се соочува со слични предизвици — институционална нестабилност, политички притисоци и недостиг од јасни правила.
Во услови кога културата сè почесто се третира како трошок, а не како јавна вредност, ваквите реакции ја отвораат пошироката дебата за улогата на државата, автономијата на уметноста и правото на фер и транспарентна културна политика.
