Министрите за финансии на земјите од групата Г7 денеска ќе одржат итен состанок на кој ќе разговараат за можноста за заедничко ослободување на нафта од стратешките резерви. Потегот се разгледува во координација со Меѓународната агенција за енергија со цел да се запре наглиот раст на цените предизвикан од конфликтот на Блискиот Исток.
Телефонскиот состанок со извршниот директор на агенцијата, Фатих Бирол, е закажан за 8:30 часот по њујоршко време. Според извори запознаени со ситуацијата, три членки на Г7, меѓу кои и САД, веќе ја поддржале идејата за користење на резервите.
Стратешките резерви на нафта што ги поседуваат 32 членки на агенцијата се дел од систем за итни случаи создаден токму за вакви кризи. Според некои американски претставници, можно е на пазарот да се пуштат меѓу 300 и 400 милиони барели нафта, што претставува околу четвртина од вкупните резерви од околу 1,2 милијарди барели.
Состанокот се одржува во момент кога расте притисокот врз американскиот претседател Доналд Трамп поради наглото зголемување на цените на горивото. Просечната цена на бензинот во САД достигна 3,45 долари по галон, во споредба со 2,98 долари една недела претходно.
Растот на цените на нафтата веќе има глобални последици и може да предизвика нов бран инфлација што би го забавил економскиот раст ширум светот. Најпогодени се големите увозници на нафта како Кина, Индија, Јапонија, Јужна Кореја и голем број европски земји.
Во понеделникот цената на нафтата Brent за време на тргувањето во Азија скокна за 24 проценти и достигна 116,71 долари за барел, а подоцна се стабилизира на околу 110 долари. Американската нафта WTI исто така порасна на повеќе од 116 долари пред да се намали на околу 108 долари.
Наглиот раст на цените предизвика пад на берзите во Азија, а инвеститорите стравуваат од дополнително влошување на состојбата на финансиските пазари.
Системот на стратешки резерви на нафта е воспоставен во 1974 година по арапското нафтено ембарго. Од тогаш, земјите членки на Меѓународната агенција за енергија пет пати заеднички ги користеле овие резерви, последен пат во 2022 година поради растот на цените по руската инвазија врз Украина.
Аналитичарите предупредуваат дека продолжувањето на конфликтот може сериозно да ја загрози стабилноста на глобалната економија, иако американскиот претседател Трамп ја намали загриженоста, велејќи дека повисоките цени на нафтата се „мала цена за безбедноста и мирот“.
