Бродовите од Европската Унија би можеле да се соочат со нови ограничувања за пловидба низ Ормускиот теснец, откако иранската парламентарна комисија за национална безбедност одобри нацрт-закон што предвидува наплата за транзит и ограничување на пристапот за пловила поврзани со држави кои му вовеле санкции на Техеран. Предлогот сè уште не е конечен и допрва треба да оди на расправа и гласање во парламентот.
Иако во некои медиумски извештаи се наведува дека под евентуалната забрана би можеле да паднат и бродови од ЕУ, поважниот поширок контекст е дека Иран веќе јавно соопшти до Обединетите нации и Меѓународната поморска организација дека низ теснецот ќе можат да минуваат само „непријателски неповрзани“ бродови, под услов да координираат со иранските власти. Тоа значи дека ризикот за европските бродови е реален, иако конкретната правна рамка сè уште не е финално усвоена.
Покрај можните ограничувања, Иран работи и на систем за наплата на минување низ Ормускиот теснец. Техеран веќе формализира де факто режим на контрола, со проверка на бродови, барање документација и на места наплата за безбедно минување, што дополнително ја зајакнува неговата контрола врз еден од најважните енергетски премини во светот.
Ормускиот теснец е клучна рута за глобалната трговија со нафта и гас, па секое ново правило што би ги засегнало европските бродови носи ризик не само за слободата на пловидба, туку и за енергетската сигурност и цените на пазарите.
Оваа најава доаѓа во време на дополнително заострување меѓу Техеран и Вашингтон. Американскиот претседател Доналд Трамп претходно побара Иран целосно да го отвори теснецот и се закани со сериозни последици ако тоа не се случи. Во таков контекст, евентуално ограничување за европските бродови би значело дека кризата околу Ормускиот теснец повеќе не е само американско-ирански спор, туку проблем што директно може да ја засегне и Европа.
