Европската унија се подготвува за „исцрпувачка недела“ во која европските лидери ќе расправаат за некои од најтешките и најчувствителни прашања со кои моментално се соочува континентот.
Нивната главна мисија е јасна: како Европа да стане посилен и поавтономен глобален актер во сè понепредвидлив свет, пишува Politico. Тоа подразбира зајакнување на економската конкурентност на ЕУ, намалување на зависноста од САД и продолжување на поддршката за Украина во услови на исцрпувачката, четиригодишна руска инвазија.
„Претстојните денови ќе покажат дали Европа може навистина да се сврти кон себе и да стане обединета, зрела и независна“, изјави поранешниот италијански премиер Енрико Лета за Politico.
Тој направи паралела со Договорот од Мастрихт од 1992 година, кој ја обликуваше Европската унија во изминатите три и пол децении. „Сега повторно мора да направиме нешто со слична историска тежина“, истакна Лета.
Од Брисел до Минхен – недела на висока дипломатија
Европските лидери ќе ја водат кризна дипломатија низ повеќе локации – од конференциските сали во Брисел, преку замок во белгиската внатрешност, па сè до Минхенската конференција за безбедност, најголемиот глобален форум за меѓународна безбедност.
Паралелно, европратениците во Стразбур ќе расправаат за отворање на трговскиот договор меѓу ЕУ и САД, како и за долгорочниот буџет на Унијата за периодот 2028–2034. Во Брисел, пак, амбасадорите на земјите членки ќе одржат координативни состаноци.
Среда: состанок на министрите за одбрана на ЕУ
Кога министрите за одбрана ќе се состанат во рамки на Советот за надворешни работи, на дневен ред ќе има само една точка – поддршката за Украина.
Украинскиот министер за одбрана Михајло Федоров, именуван минатиот месец, ќе ги информира европските колеги за најитните потреби на Киев, додека се приближува четвртата годишнина од почетокот на целосната руска инвазија.
Според европски претставник запознаен со состанокот, Федоров ќе побара дополнителни системи за противвоздушна одбрана, вклучително Patriot и NASAMS, како и засилена соработка во одбранбените иновации, што опфаќа дронови и нови воени технологии.
Овој состанок, според аналитичарите, треба да ја принуди Европа „итно да размислува за вистински план Б за сопствената безбедност“, во услови кога САД сè повеќе се повлекуваат од активната улога во трансатлантскиот сојуз.
Четврток: економски самит на лидерите на ЕУ
Фокусот потоа се префрла на економијата. Лидерите на 27-те земји членки ќе се соберат во белгиското село Ријкховен, во замокот Алден Бизен, каде ќе разговараат за начините како да ја направат ЕУ побогата и поконкурентна.
Темите ќе вклучуваат поедноставување на законодавството, зајакнување на единствениот пазар и намалување на зависноста од стратешки суровини од трети земји.
Пред присутните ќе се обратат и Марио Драги и Енрико Лета, кои подготвија извештаи за европската конкурентност, како и претседателката на Европскиот парламент Роберта Мецола, која ќе информира за процесот на одобрување на трговскиот договор ЕУ–САД.
Од петок до недела: Минхенската безбедносна конференција
Неделата ќе заврши со враќање на безбедноста во фокусот, на Минхенската конференција за безбедност, каде ќе присуствуваат највисоки европски и светски функционери, меѓу кои Урсула фон дер Лајен, генералниот секретар на НАТО Марк Руте, украинскиот претседател Володимир Зеленски и високи американски претставници.
Официјално, темите ќе бидат европската одбрана и иднината на трансатлантските односи. Неофицијално, централното прашање ќе биде: дали Европа може да стои на сопствени нозе без поддршката од Вашингтон.
Одговорите можеби нема да дојдат веднаш, но европските лидери се надеваат дека барем ќе го трасираат правецот во кој ќе се движи Унијата во свет што брзо и трајно се менува.
