Притисокот од Соединетите Американски Држави врз енергетската политика на Србија ја разоткри кревкоста на политичката и економската моќ на претседателот Александар Вучиќ, откако Белград беше принуден да дозволи рускиот „Газпром“ да се повлече од клучната нафтена компанија НИС, пишува германскиот „Франкфуртер алгемајне цајтунг“ (ФАЦ).
Овој потег не само што ја менува рамнотежата на моќта во Западен Балкан, туку отвора и простор за зајакнување на унгарското влијание во регионалниот енергетски сектор, а во исто време ја доведува во прашање рамнотежата на Вучиќ меѓу Западот, Русија и Кина.
Во анализата се наведува дека хаотичната политика на американскиот претседател, обележана со постојани закани кои подоцна делумно се повлекуваат, остава впечаток дека Доналд Трамп води политика на демонстрирање сила. Во политичката комуникација, акронимот „TACO“ – Трамп секогаш се кокошки – стана вообичаен за неговото повлекување.
Сепак, се проценува дека таков заклучок е погрешен и дека Трамп честопати ги сфаќа сериозно своите закани.
„ Ова особено го чувствуваат послабите противници, како што е киднапираниот претседател на Венецуела, но и Србија со нејзиниот претседател Александар Вучиќ, кој само на површина изгледа силен “, се нагласува.
„ Долго време се чинеше дека властите во Белград можат да се спротивстават на барањата на Вашингтон. Сепак, на крајот, Вучиќ мораше да попушти, и тоа без да испрати американски воени сили во Јадранското Море. Тоа беше доволно за Вашингтон повторно да не ги одложи санкциите против најголемата енергетска компанија во Србија – НИС .“
Влијанието на Москва се намалува
Соочен со потенцијална енергетска криза и загрозени резерви на гориво, Вучиќ попушти пред многу специфичен притисок од Трамп. Мнозинското сопствеништво на Русија во НИС долго време беше проблем за американскиот претседател, кој се обидуваше да ги ограничи руските енергетски интереси низ целиот свет. Таа стратегија вклучува ограничувања на извозот на руска нафта во Индија, санкции против Газпром и присилна продажба на бизнисот на Лукоил на американската инвестициска фирма Карлајл.
Се проценува дека интервенцијата на Трамп во Белград го менува балансот на моќ на Западен Балкан .
Србија продаде мнозински удел во НИС на Русија во 2008 година како дел од стратегијата за зајакнување на врските со својот традиционален енергетски партнер. Сегашното повлекување на Газпром, кое повеќе личи на присилно протерување, значително го намалува руското влијание во непосредното соседство на Европската Унија. Иако продажната цена би можела да биде околу една милијарда евра, или два и пол пати повеќе од почетната инвестиција, се вели дека таков развој на настаните веројатно нема да ги задоволи стратегиите на Кремљ.
