Ракот е втора водечка причина за смрт во земјите на Европската Унија, а бројот на нови случаи се зголемува, носејќи со себе растечки социјален и економски товар.
Во 2024 година, во 27-те земји членки на ЕУ биле регистрирани 2,7 милиони нови случаи на рак, според нов извештај на ОЕЦД. Од 2000 година, бројот на нови случаи се зголемил за околу 30%, а се предвидува дополнителни половина милион случаи до 2040 година.
Млади жени со растечка стапка на рак
Бројот на нови случаи на рак меѓу младите жени се зголемува особено брзо: се проценува дека во 2024 година секоја минута биле дијагностицирани 2,4 жени и 2,8 мажи.
За жените, половина од случаите се концентрирани во три области: дојка (30%), колоректален (12%) и рак на бели дробови (9%), додека за мажите најзастапени се простатата (22%), белите дробови (14%) и колоректален (13%).
Зголемување на ракот кај млади
Од 2000 до 2022 година, најголем пораст кај младите жени е забележан кај рак на тироида (+9,9/100.000), рак на дојка (+8,7), меланом на кожа (+4,2) и колоректален рак (+0,8). Најголем пораст на рак на дојка е забележан во Кипар, Чешка, Естонија, Ирска, Португалија, Словенија и Шведска.
Кај мажи, зголемувањето на ракот на тестиси и меланом на кожа изнесува +3,7/100.000 и +2,8/100.000, со најголем пораст во Хрватска, Холандија и Полска.
Здравствените трошоци растат
Со зголемување на случаите, државите членки на ЕУ го зголемиле финансирањето за третман на рак. Во 2023 година, трошоците за рак изнесувале 4% од здравствените трошоци во северните земји, а до 8% во Франција, Германија, Бугарија, Литванија, Полска и Романија.
Од 1995 година, трошоците се удвоиле и достигнале 6,9% од вкупните здравствени расходи во 2023 година. Се очекува дека до 2050 година трошоците по жител ќе се зголемат за 59% поради стареењето на населението.
Социјални и економски последици
Ракот влијае и на вработувањето и финансиската сигурност: дијагнозата го намалува шансата за работа за 14%, со најголемо влијание во Централна и Јужна Европа. Мажите со низок степен на образование имаат 83% поголема стапка на смртност, додека жените со низок степен на образование се 31% повеќе изложени на ризик од смрт од рак.
Растечките случаи на рак во ЕУ ја истакнуваат потребата од подобро финансирање, едукација и рана детекција за да се намали товарот врз здравствените системи и општеството.
